คนส่วนใหญ่มาบุรีรัมย์เพื่อพนมรุ้งกับเมืองต่ำ ซึ่งคุ้มอยู่แล้ว แต่ถ้าถามว่าอาณาจักรขอมทิ้งอะไรไว้ในจังหวัดนี้บ้าง คำตอบยาวกว่านั้นมาก มีปราสาทอิฐสามองค์กลางทุ่งนาแบบบาปวน มีเตาเผาเครื่องถ้วยที่เคยผลิตจนเป็นอุตสาหกรรมใหญ่ มีเหมืองหินทรายที่ตัดหินไปสร้างปราสาท มีกุฎีฤๅษีที่จริงแล้วคืออโรคยศาลา หรือโรงพยาบาลของกษัตริย์ และมีธรรมศาลาริมทางที่เคยเป็นที่พักของคนเดินทาง ของเหล่านี้ไม่ใช่สถานที่ใหญ่โต หลายแห่งเหลือแค่ผนังศิลาแลงและหญ้า แต่เมื่อวางลงบนแผนที่เดียวกันจะเห็นว่าจังหวัดนี้อยู่บนแนวถนนโบราณระหว่างพิมายกับนครวัด
หน้านี้เรียงสถานที่ตามความคุ้มที่จะไป บอกตรง ๆ ว่าที่ไหนเล็กหรือเหลือน้อย ที่ไหนมีเจ้าหน้าที่และเวลาเปิด ที่ไหนเป็นที่โล่งไม่มีบูธขายตั๋ว พร้อมวิธีไปสำหรับคนไม่มีรถ แผนครึ่งวันและเต็มวัน และวิธีต่อกับพนมรุ้งและเมืองต่ำ กับเขื่อนลำนางรอง ข้อมูลเวลาและค่าเข้า ณ 6 พ.ย. 2569 ควรตรวจก่อนไปอีกครั้ง โดยเฉพาะที่บ้านกรวดซึ่งอยู่ใกล้แนวชายแดน ดูหัวข้อการเข้าถึงพื้นที่ใกล้ชายแดนก่อนวางแผน
มีค่าคอมมิชชันเมื่อจองผ่านลิงก์ ราคาที่คุณจ่ายไม่เปลี่ยน วิธีที่เราคัดเลือก
ปราสาทขอมและเตาโบราณนอกพนมรุ้งโดยสรุป
| สถานที่ | อยู่ที่ไหน | สิ่งที่เหลือให้ดู | เวลาที่ควรให้ | เวลาเปิดและค่าเข้า |
|---|---|---|---|---|
| ปราสาทหนองหงส์ | ต.โนนดินแดง ห่างสันเขื่อนลำนางรองไม่ถึง 2 กม. | ปรางค์อิฐสามองค์บนฐานศิลาแลงเดียวกัน สไตล์บาปวน | 15 ถึง 30 นาที | ที่โล่ง ปกติไม่มีบูธขายตั๋ว เข้าชมฟรี ตรวจก่อนไป |
| ศูนย์แสดงและแหล่งเตาโบราณบ้านกรวด | อ.บ้านกรวด ราว 66 กม.จากตัวเมืองบุรีรัมย์ | เครื่องถ้วยเคลือบจากเตาท้องถิ่น และเตาสวายที่ขุดแต่งแล้วใต้หลังคาคลุม | 1 ชม. ถึงครึ่งวัน | ศูนย์ ราว 08:30 ถึง 16:30 จันทร์ถึงศุกร์ ฟรี โทรก่อนไป |
| แหล่งหินตัดบ้านกรวด | ถนนบ้านกรวด ตาพระยา ห่างตัวอำเภอราว 7 กม. | ร่องตัดหินทราย ก้อนหินที่ยังตัดไม่เสร็จ | 45 ถึง 60 นาที | ราว 08:00 ถึง 17:00 อยู่ในเขตใกล้ชายแดน ตรวจก่อนไป |
| ปราสาททอง บ้านกรวด | ในเขตอำเภอบ้านกรวด | ซุ้มประตูอิฐและหินทรายมีทับหลัง | 20 ถึง 30 นาที | ตรวจเวลากับเทศบาลก่อนไป |
| ปราสาทวัดโคกงิ้ว | ทางหลวง 348 ก่อนถึงตัวอำเภอปะคำราว 3 กม. | ปรางค์ศิลาแลง กำแพง สระ รูปสลักหินสองรูป | 20 ถึง 30 นาที | อยู่ในวัด เข้าชมฟรีช่วงกลางวัน |
| กุฎีฤๅษีหนองบัวราย | ห่างเชิงเขาพนมรุ้งไปทางใต้ราว 3 กม. บนถนนไปประโคนชัย | ปรางค์ศิลาแลง กำแพง คันดินยาวกว่า 1 กม. | 15 ถึง 20 นาที | ไม่มีบูธขายตั๋ว ชมช่วงกลางวัน |
| กุฎีฤๅษีโคกเมือง | ทางตะวันตกเฉียงเหนือของเมืองต่ำ | ผนังศิลาแลงกับประตูและช่องหน้าต่างหินทราย | 15 ถึง 20 นาที | หมู่บ้านท่องเที่ยวโคกเมืองเปิด 08:00 ถึง 17:00 |
| ปราสาทบ้านบุ | ในโรงเรียนบ้านบุวิทยาสรรค์ ห่างเชิงพนมรุ้งไปทางตะวันออกราว 2 กม. | อาคารศิลาแลงรูปสี่เหลี่ยม อดีตธรรมศาลา | 15 นาที | อยู่ในโรงเรียน ขอเข้าตามเวลาที่โรงเรียนอนุญาต |
| กู่สวนแตง | อ.กู่สวนแตง ทางเหนือของจังหวัด ราว 110 กม.จากตัวเมือง | ปรางค์อิฐสามองค์บนฐานเดียว สไตล์นครวัด | 30 ถึง 45 นาที | ตรวจเวลาเปิดก่อนไป |
| วัดเขาอังคาร | ต่อจากพนมรุ้งไปตามถนนเส้นเดียวกันราว 20 กม. | ใบเสมาสมัยทวารวดี โบสถ์สีแดงอิฐ จิตรกรรมชาดก | 30 ถึง 45 นาที | 08:00 ถึง 17:00 ทุกวัน |
ที่ทุกแห่งในตารางนี้ต้องไปด้วยรถ ไม่มีรถประจำทางเข้าถึง ตัวเลขระยะเป็นค่าโดยประมาณทางรถ แห่งที่อยู่ใกล้ชายแดนคือกลุ่มบ้านกรวดและหนองหงส์ ส่วนวัดโคกงิ้ว กุฎีฤๅษี บ้านบุ กู่สวนแตงและวัดเขาอังคารอยู่ลึกเข้าไปในแผ่นดิน
ถ้ามีเวลาเพียงครึ่งวันและอยากได้ของที่เห็นแล้วคุ้มที่สุดนอกพนมรุ้ง ให้เลือกปราสาทหนองหงส์คู่กับเขื่อนลำนางรอง หรือกุฎีฤๅษีหนองบัวรายกับบ้านบุหลังจบพนมรุ้ง ส่วนบ้านกรวดเหมาะกับคนที่สนใจเครื่องถ้วยโดยเฉพาะและตรวจสถานการณ์แล้ว
ข้อมูลเวลาเปิดและค่าเข้า ณ 6 พ.ย. 2569 ปราสาทเล็กหลายแห่งไม่มีเจ้าหน้าที่ประจำ ตัวเลขเวลาจึงเป็นเวลากลางวันโดยประมาณ ควรไปช่วงเช้าถึงบ่ายแก่ ๆ และโทรถามหน่วยงานที่ดูแลก่อนออกเดินทางไกล
แผนที่มรดกขอมของบุรีรัมย์: ปราสาท เตา เหมืองหิน และที่พักริมทางเกี่ยวกันอย่างไร
บุรีรัมย์ไม่ได้มีปราสาทหินอยู่แค่พนมรุ้ง จังหวัดนี้อยู่บนแนวถนนโบราณที่เชื่อมเมืองพิมายกับนครวัด และสิ่งที่ขอมสร้างไว้ตามทางยังตั้งกระจายห่าง ๆ กันอยู่ ถ้าเข้าใจว่าแต่ละแห่งทำหน้าที่อะไร การไปดูปราสาทเล็ก ๆ ที่เหลือแค่กำแพงจะสนุกขึ้นมาก เพราะเห็นว่าเป็นชิ้นส่วนของระบบเดียวกัน
สี่บทบาทของโบราณสถานขอมในบุรีรัมย์
| บทบาท | ตัวอย่างในบุรีรัมย์ | ภาพที่เห็นวันนี้ |
|---|---|---|
| ปราสาทศูนย์กลางศาสนา | พนมรุ้ง เมืองต่ำ | ปราสาทหินทรายขนาดใหญ่ บูรณะแล้ว มีเจ้าหน้าที่และค่าเข้า ดูรายละเอียดที่หน้าพนมรุ้งและเมืองต่ำ |
| ปราสาทอิฐขนาดเล็ก | ปราสาทหนองหงส์ กู่สวนแตง | ปรางค์อิฐสามองค์บนฐานเดียว เหลือแต่ซาก คนน้อย |
| ที่พักและโรงพยาบาลริมทาง | ปราสาทบ้านบุ (ธรรมศาลา) กุฎีฤๅษีโคกเมือง กุฎีฤๅษีหนองบัวราย ปราสาทวัดโคกงิ้ว (อโรคยศาลา) | อาคารศิลาแลงหลังเล็ก มีกำแพงและสระ ตั้งห่างกันเป็นช่วง ๆ |
| แหล่งผลิตและวัสดุ | เตาโบราณบ้านกรวด แหล่งหินตัดบ้านกรวด | หลุมเตา เศษเครื่องถ้วย ร่องที่ตัดหินแล้วทิ้งไว้ |
ธรรมศาลา อโรคยศาลา และกุฎีฤๅษี คืออะไร
ในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ราวพุทธศตวรรษที่ 18 หรือปลายคริสต์ศตวรรษที่ 12 ถึงต้นศตวรรษที่ 13 ขอมสร้างอาคารสองชนิดตามเส้นทางสำคัญ ชนิดแรกคือธรรมศาลา เรียกอีกชื่อว่าบ้านมีไฟ เป็นที่พักของคนเดินทาง มีราว 120 แห่งทั่วอาณาจักร ตั้งห่างกันราว 10 ถึง 15 กิโลเมตร ชนิดที่สองคืออโรคยศาลา หรือโรงพยาบาลของกษัตริย์ มีราว 102 แห่งทั่วอาณาจักร
ในไทยชาวบ้านเรียกอโรคยศาลาหลายแห่งว่า กุฎีฤๅษี หรือ กู่ฤๅษี แต่ในทางโบราณคดีมันคือโรงพยาบาล ไม่ใช่ที่อยู่ของฤๅษี ลักษณะทั่วไปคือปรางค์ศิลาแลงเล็ก ๆ หนึ่งหลัง หันหน้าไปทางตะวันออก มีวิหาร กำแพงล้อม ซุ้มประตู และสระน้ำในบริเวณ ปราสาทวัดโคกงิ้วกับกุฎีฤๅษีสองแห่งใกล้พนมรุ้งเป็นแบบนี้ ส่วนปราสาทบ้านบุเป็นธรรมศาลา
ทำไมจึงเห็นทั้งอิฐ ศิลาแลง และหินทราย
วัสดุช่วยบอกอายุและฐานะของอาคารได้คร่าว ๆ ปราสาทรุ่นเก่าอย่างหนองหงส์ก่อด้วยอิฐบนฐานศิลาแลง ส่วนปราสาทใหญ่อย่างพนมรุ้งกับเมืองต่ำใช้หินทรายแกะสลัก หินทรายสำหรับปราสาทหินในอีสานตอนล่างมาจากแหล่งหินตัดที่บ้านกรวด ศิลาแลงตัดง่ายกว่า จึงใช้ทำฐาน กำแพง และอาคารเล็กริมทาง ถ้าเห็นก้อนหินสีน้ำตาลแดงรูพรุนเรียงซ้อนกัน นั่นคือศิลาแลง ถ้าเห็นกรอบประตูหรือทับหลังแกะลาย นั่นคือหินทราย
สไตล์ศิลปะ: บาปวน นครวัด และบายน
| สไตล์ | ช่วงอายุโดยประมาณ | ตัวอย่างในหน้านี้ | ลักษณะที่สังเกตได้ |
|---|---|---|---|
| บาปวน | ราวพุทธศตวรรษที่ 16 (ราวคริสต์ศตวรรษที่ 11) | ปราสาทหนองหงส์ | ปรางค์อิฐ ประตูหลอกสามด้าน ทับหลังเล่าเรื่องเทพในศาสนาฮินดู |
| นครวัด | ราวพุทธศตวรรษที่ 17 | กู่สวนแตง | ปรางค์อิฐสามองค์บนฐานเดียว ห้องสมุดหลังเล็กด้านหน้า |
| บายน | พุทธศตวรรษที่ 18 (ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 12 ถึงต้นศตวรรษที่ 13) | กุฎีฤๅษี ปราสาทบ้านบุ ปราสาทวัดโคกงิ้ว | ศิลาแลง อาคารเล็กตามทาง ทับหลังพระพุทธรูปในศาสนามหายาน |
ช่วงอายุเป็นค่าโดยประมาณ ควรอ่านเป็นยุคกว้าง ๆ ไม่ใช่ปีเป๊ะ ส่วนเตาโบราณบ้านกรวดทำเครื่องถ้วยต่อเนื่องหลายร้อยปี ราวคริสต์ศตวรรษที่ 9 ถึง 14 หรือเก่าราวหนึ่งพันปี
ตัวเลขจำนวนธรรมศาลา อโรคยศาลา และเตาเผา เป็นตัวเลขโดยประมาณของทั้งอาณาจักรหรือทั้งอำเภอ ไม่ใช่จำนวนที่เหลือในบุรีรัมย์ จำนวนเตาเผาในบ้านกรวดและละหานทรายนับได้ราว 100 ถึงกว่า 200 เนินแล้วแต่วิธีนับ
อ่านปราสาทเล็ก ๆ ให้เป็นภายใน 5 นาที: ดูอะไรเมื่อเหลือแต่ผนัง
ปราสาทเล็กหลายแห่งไม่มีป้ายอธิบายและไม่มีเจ้าหน้าที่ การรู้ว่าต้องมองหาอะไรทำให้ 15 นาทีที่ยืนอยู่หน้าซากหินมีค่ากว่าเดิมมาก นี่คือรายการที่ใช้ได้ทุกแห่ง
- ทิศ ปราสาทขอมเกือบทั้งหมดหันหน้าไปทางตะวันออก ให้หาประตูจริงที่ด้านนั้นก่อน ประตูที่เหลือสามด้านมักเป็นประตูหลอก คือกรอบประตูที่ไม่ได้เจาะทะลุ
- ฐาน ปรางค์ตั้งบนฐานยกสูง บางแห่งฐานเดียวรับปรางค์สามองค์ เช่น หนองหงส์และกู่สวนแตง
- กรอบประตูและทับหลัง ท่อนหินแกะลายเหนือประตูคือทับหลัง ถ้ายังอยู่ที่เดิมจะเห็นเรื่องเทพหรือพระพุทธรูป หลายแห่งทับหลังต้นฉบับถูกย้ายไปเก็บในพิพิธภัณฑ์ เห็นแต่กรอบประตูเปล่า
- บรรณาลัย อาคารเล็กหลังคาโค้งตั้งหน้าหรือข้างปรางค์ เคยใช้เก็บคัมภีร์ มักมีสองหลังขนาบทางเข้า
- กำแพงและโคปุระ กำแพงศิลาแลงล้อมบริเวณและประตูทางเข้า บอกขอบเขตเขตศักดิ์สิทธิ์
- สระน้ำหรือคูน้ำ คูรูปตัวยูที่หนองหงส์ สระที่โคกงิ้ว และบารายใหญ่ที่เมืองต่ำ เป็นร่องรอยของแหล่งน้ำในบริเวณ
ถ้าไปกับเด็กหรือผู้สูงอายุ ให้บอกล่วงหน้าว่าเหล่านี้เป็นซาก ไม่ใช่ปราสาทที่สมบูรณ์เหมือนพนมรุ้ง และพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นหญ้ากับศิลาแลงไม่เรียบ รองเท้าที่มีดอกยางช่วยได้มาก
ค้นแผนที่ด้วยชื่อไทย ไม่ใช่ชื่ออังกฤษ ตัวสะกดอังกฤษของปราสาทเล็ก ๆ ไม่ตรงกันหลายแบบ ตารางชื่อไทยสำหรับค้นแผนที่ในหัวข้อวิธีไปด้านล่างจะพาไปถูกที่
เตาโบราณบ้านกรวดและศูนย์แสดงเครื่องถ้วย: โรงงานเครื่องเคลือบของอาณาจักรขอม
ตัวอำเภอบ้านกรวดอยู่ห่างตัวเมืองบุรีรัมย์ไปทางใต้ราว 66 กิโลเมตรตามทางหลวง 2075 ที่นี่เป็นแหล่งผลิตเครื่องถ้วยขอมขนาดใหญ่ของอีสานใต้ แหล่งเตากระจายอยู่ทั่วบริเวณกว้าง และมีเศษเครื่องถ้วยเคลือบอยู่ในไร่นา กรมศิลปากรขุดแต่งเตาไว้สองแห่ง คือเตานายเจียน ที่บ้านถนนน้อย ตำบลหินลาด และเตาสวาย ที่บ้านโคกใหญ่ ตำบลโนนเจริญ ทั้งสองแห่งอยู่ห่างตัวอำเภอราว 5 ถึง 10 กิโลเมตร

เครื่องถ้วยขอมคืออะไร และทำไมสำคัญ
เครื่องถ้วยที่ผลิตที่นี่ส่วนมากเป็นเครื่องปั้นดินเผาเคลือบสีน้ำตาล มีบางส่วนเคลือบสีเขียว ผลิตเป็นปริมาณมากเพื่อส่งไปตามเมืองต่าง ๆ ของขอม จึงเป็นอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ ไม่ใช่งานฝีมือเฉพาะหมู่บ้าน อายุของเตาอยู่ราวพุทธศตวรรษที่ 14 ถึง 19 หรือราวคริสต์ศตวรรษที่ 9 ถึง 14 พูดง่าย ๆ ว่าเก่าราวหนึ่งพันปี
อำเภอบ้านกรวดมีทั้งเตาเครื่องถ้วยและแหล่งตัดหินทรายที่ใช้สร้างปราสาท พอวางสองอย่างคู่กันจะเห็นว่าปราสาทอย่างพนมรุ้งไม่ได้ตั้งอยู่กลางที่ว่าง แต่มีงานช่างและการขนส่งหนุนหลังอยู่
ที่ศูนย์แสดงมีอะไร
ศูนย์แสดงเครื่องถ้วยบ้านกรวดอยู่ในอำเภอบ้านกรวด ตามทางหลวง 2075 ช่วงกิโลเมตรที่ 21 ถึง 22 ตำบลปราสาท จัดแสดงเครื่องถ้วยเคลือบจากเตาในท้องถิ่น ส่วนหลุมเตาที่ขุดแต่งแล้วดูได้ที่เตาสวายและเตานายเจียน
| ที่ตั้ง | ทางหลวง 2075 กม. 21 ถึง 22 ต.ปราสาท อ.บ้านกรวด |
|---|---|
| ระยะจากตัวเมืองบุรีรัมย์ | ราว 66 กม. ทางรถ |
| เวลาเปิด | ราว 08:30 ถึง 16:30 วันจันทร์ถึงศุกร์ ตรวจก่อนไปว่าเปิดวันเสาร์อาทิตย์หรือไม่ |
| ค่าเข้า | ฟรี ตรวจก่อนไป |
| เวลาที่ควรให้ | ราว 45 ถึง 60 นาทีที่ศูนย์ ครึ่งวันถ้าไปดูเตาสวายและเตานายเจียนด้วย |
| สอบถาม | โรงเรียน 044 679 098 สำนักงานศิลปากรที่ 10 นครราชสีมา 044 471 518 เทศบาลบ้านกรวด 044 679 067 |
ทางเข้าอาจสับสน โทรถามก่อนว่าจะจอดตรงไหน และไปวันธรรมดา เพราะศูนย์ในโรงเรียนอาจไม่เปิดวันหยุด
เตาสวายและเตานายเจียน
สองแหล่งนี้คือเตาที่กรมศิลปากรขุดแต่งไว้ เตาสวายที่ตำบลโนนเจริญมีอาคารคลุมหลุมเตา มองเห็นผนังดินและช่องไฟของเตา ส่วนเตานายเจียนที่บ้านถนนน้อยเป็นฐานเตาที่ขุดแล้วกลางไร่นา ไม่มีบูธขายตั๋ว ไม่มีศูนย์ผู้เยี่ยมชม และแทบไม่มีป้ายอธิบาย เข้าชมฟรี ควรแวะศูนย์แสดงก่อน เพราะเมื่อเห็นเครื่องถ้วยตัวจริงแล้วค่อยไปดูเตาในไร่ จะอ่านออกง่ายกว่า

อย่าเก็บเศษเครื่องถ้วยกลับบ้านและอย่าปีนขึ้นขอบเตา ถ้าอยากจับให้ถามเจ้าหน้าที่ก่อน ของจริงหลายชิ้นอายุกว่าพันปีและเป็นหลักฐานทางโบราณคดี
เทศกาลเครื่องเคลือบพันปี
ที่บ้านกรวดมีงาน เครื่องเคลือบพันปี ประเพณีบ้านกรวด และงานกาชาดอำเภอบ้านกรวด เป็นประจำทุกปี งานครั้งที่ 34 จัดวันที่ 28 ก.พ. ถึง 5 มี.ค. 2569 กิจกรรมมีทั้งนิทรรศการโบราณคดี สาธิตและขายเครื่องปั้นดินเผา การแสดงและงานกาชาด ในเมืองยังมีเตาเผาจำลองที่เกี่ยวกับงาน และมีแสงสีเสียงฟรีตอนกลางคืน วันจัดงานปี 2570 ยังไม่ประกาศ จึงควรโทรถามเทศบาลก่อนวางแผนมาเฉพาะงาน
กินที่ไหน
ในตัวอำเภอบ้านกรวดมีตลาดสดและร้านอาหาร ให้กินมื้อกลางวันที่นั่น เพราะแหล่งเตาในไร่ไม่มีร้านอาหาร พกน้ำและขนมไปเองด้วย
ควรไปไหม
ควรไปถ้าคุณสนใจเครื่องถ้วยหรือโบราณคดี หรือขับผ่านบ้านกรวดอยู่แล้ว และไม่ควรเดินทางไกลมาเพื่อที่นี่เพียงแห่งเดียวถ้าชอบเฉพาะปราสาท เพราะของที่เห็นเป็นหลุมดินและเศษภาชนะ ไม่ใช่สถาปัตยกรรมงดงาม อย่าลืมตรวจสถานการณ์พื้นที่ใกล้ชายแดนในหัวข้อการเข้าถึงพื้นที่ใกล้ชายแดน
KKdayรถรับส่งส่วนตัว กรุงเทพฯ ไป/กลับ บุรีรัมย์
ราคาเริ่มต้น ฿4,217 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 เริ่มต้นราว 4,217 บาทต่อคัน (รถเก๋ง) SUV ราว 4,819 บาท รถตู้ราว 6,627 บาท)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569ถ้ามาจากกรุงเทพฯ เพื่อเที่ยวปราสาทและเตาโบราณหลายวัน รถส่วนตัวพร้อมคนขับนี้รับที่โรงแรมหรือจุดในกรุงเทพฯ ส่งที่โรงแรมหรือจุดในเมืองบุรีรัมย์ หรือกลับทิศทางเดียวกัน ยกเลิกฟรีก่อน 3 วัน ส่วนวันไปบ้านกรวดให้ตกลงรถท้องถิ่นแยกต่างหาก เพราะบริการนี้เป็นรถรับส่งระหว่างเมือง ไม่ได้พาเที่ยวในจังหวัด
ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ บุรีรัมย์
Klookเช่ารถในบุรีรัมย์ รับรถที่สนามบินหรือในเมือง
ราคาเริ่มต้น ฿1,268 (ราคาเริ่มต้นต่อวัน รถเล็กระดับ โตโยต้า ยาริส หรือรุ่นใกล้เคียง ณ 13 พ.ย. 2569 สำหรับรับรถ 18 ถึง 21 พ.ย. 2569 ราคาจริงเปลี่ยนตามวันและรุ่นรถ)
ราคา ณ 13 พ.ย. 2569รถเช่าจากผู้ให้บริการในหน้าจอง รับและคืนรถตามจุดที่เลือก ประกันและเงื่อนไขตามหน้าจอง ผู้ขับต้องมีใบขับขี่ที่ใช้ได้ ดูอายุผู้ขับและเงินมัดจำในหน้าจอง
จองบน Klookแหล่งหินตัดบ้านกรวด: เหมืองหินทรายที่ส่งหินไปสร้างปราสาท
หินทรายที่ใช้สร้างปราสาทหินในอีสานตอนล่างจำนวนมากมาจากที่นี่ แหล่งหินตัดกว้างราว 7 ตารางกิโลเมตร หรือราว 4,600 ไร่ อยู่ที่เขาคลอยและเขากระเชียว ห่างตัวอำเภอบ้านกรวดไปตามถนนบ้านกรวด ตาพระยาราว 7 กิโลเมตร แล้วแยกเข้าไปอีกราว 3 กิโลเมตร สิ่งที่เห็นคือร่องและรูที่สกัดบนหน้าหิน และก้อนหินทรายที่ถูกงัดออกมาแล้วทิ้งไว้

ร่องที่ตัดไว้ตรงและลึก บางแห่งยังเห็นรอยสกัดเป็นแถวบนหน้าหิน

| ที่ตั้ง | ต.ปราสาท อ.บ้านกรวด ใกล้วัดป่าลานหินตัด ถนนบ้านกรวด ตาพระยา |
|---|---|
| เวลาเปิด | ราว 08:00 ถึง 17:00 ทุกวัน ตรวจก่อนไป |
| ค่าเข้า | ตรวจก่อนไป |
| เวลาที่ควรให้ | ราว 45 ถึง 60 นาที |
| สถานการณ์ | อยู่ในเขตใกล้ชายแดน ตรวจก่อนไปเสมอ ดูหัวข้อการเข้าถึงพื้นที่ใกล้ชายแดน |
| สอบถาม | วัดป่าลานหินตัด 085 668 3710 สำนักงานศิลปากรที่ 10 นครราชสีมา 044 471 518 อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง 044 666 251 |
ถ้าสถานการณ์ปกติและเปิดให้เข้า ควรไปเช้าหรือบ่ายแก่ เพราะแสงเฉียงทำให้ร่องที่ตัดมีเงาและเห็นลึกขึ้น ใส่รองเท้าผ้าใบหรือรองเท้าเดินป่า หินลื่นหลังฝน และอยู่ในเส้นทางเดินที่จัดไว้เท่านั้น ที่นี่อยู่ใกล้แนวชายแดนมากกว่าตัวอำเภอ จึงไม่ควรเดินออกนอกเส้นทางหรือเข้าไปในพื้นที่ที่มีป้ายห้าม
ถ้าต้องเลือกระหว่างศูนย์แสดงเครื่องถ้วยกับแหล่งหินตัด ให้ไปศูนย์เครื่องถ้วยก่อนเพราะมีหลังคาและเจ้าหน้าที่ ส่วนแหล่งหินตัดไปเฉพาะเมื่อได้รับการยืนยันจากเจ้าหน้าที่หรือวัดว่าเข้าได้ในวันนั้น
ปราสาททองและปราสาทอื่นในอำเภอบ้านกรวด
ในอำเภอบ้านกรวดยังมีปราสาทเล็ก ๆ อีกหลายแห่ง ปราสาททองเป็นซุ้มประตูอิฐกับหินทรายที่มีทับหลังแกะลายอยู่เหนือประตู ห่างตัวอำเภอราว 9 กิโลเมตร ส่วนปราสาทถมออยู่ไกลกว่า ราว 18 กิโลเมตรจากใจกลางอำเภอ เหลือน้อยกว่ามากและยังไม่มีข้อมูลเวลาเปิดที่ชัด ตรวจที่ตั้งกับเทศบาลก่อนไป

ปราสาทเหล่านี้เป็นของแวะเมื่อมาถึงบ้านกรวดแล้ว ไม่ควรเป็นเหตุผลหลักที่ขับมาไกล ปักหมุดตามชื่อไทย และถามเทศบาลก่อนว่าจุดไหนเข้าได้ในวันนั้น ส่วนปราสาทเล็กที่อยู่ใกล้แนวชายแดนมากกว่านี้ ไม่แนะนำให้ไปในช่วงนี้
ปราสาทตาเมือนธมอยู่ในจังหวัดสุรินทร์บนแนวชายแดน และเป็นสถานที่ที่รัฐบาลบางประเทศระบุว่าปิดไม่ให้นักท่องเที่ยวเข้า ดูสถานะล่าสุดที่หน้าปราสาทขอมในสุรินทร์
การเข้าถึงพื้นที่ใกล้ชายแดน: ที่ไหนไปได้ ที่ไหนต้องตรวจก่อน
ทางใต้ของบุรีรัมย์ติดกับกัมพูชา ปราสาทและแหล่งโบราณคดีบางแห่งในหน้านี้จึงอยู่ในพื้นที่ที่ทางการหลายประเทศออกคำแนะนำการเดินทาง สถานการณ์เปลี่ยนได้ ควรตรวจก่อนไปทุกครั้ง
- ด่านชายแดนทางบกระหว่างไทยกับกัมพูชาปิดชั่วคราว ณ 6 พ.ย. 2569 จึงไม่ควรวางแผนข้ามแดนจากบุรีรัมย์
- รัฐบาลอังกฤษแนะนำให้เลี่ยงการเดินทางที่ไม่จำเป็นในพื้นที่ในรัศมี 20 กม.จากแนวชายแดน และระบุว่ามีทุ่นระเบิดที่ยังไม่ระเบิดในพื้นที่ รวมถึงระบุว่าแหล่งท่องเที่ยวใกล้ชายแดนบางแห่งปิด เช่น เขาพระวิหาร ตาควาย และตาเมือนธม
- รัฐบาลแคนาดาแนะนำให้เลี่ยงการเดินทางในรัศมี 50 กม.จากแนวชายแดน และระบุว่าสถานการณ์ความมั่นคงในพื้นที่ยังคาดเดาได้ยาก
- ในบุรีรัมย์ การเปิดหรือปิดโบราณสถานรายแห่งขึ้นกับหน่วยงานที่ดูแลและเปลี่ยนได้ งานเทศกาลเครื่องเคลือบพันปีที่บ้านกรวดจัดขึ้นช่วง 28 ก.พ. ถึง 5 มี.ค. 2569 แต่นั่นไม่ได้แปลว่าทุกที่เปิดทุกวัน
แบ่งตามความใกล้ชายแดน
| กลุ่ม | สถานที่ | คำแนะนำ |
|---|---|---|
| อยู่ลึกเข้าไปในแผ่นดิน | พนมรุ้ง เมืองต่ำ วัดโคกงิ้ว กุฎีฤๅษี ปราสาทบ้านบุ กู่สวนแตง วัดเขาอังคาร | อยู่ห่างจากแนวชายแดนมากกว่า ตรวจเวลาเปิดตามช่วงเทศกาลและวันหยุดเหมือนปกติ |
| ทางใต้ของจังหวัด | ปราสาทหนองหงส์ ใกล้เขื่อนลำนางรอง อ.โนนดินแดง | โทรถามหรือถามที่พักก่อนไป ถ้ามีป้ายห้ามหรือด่านตรวจให้ทำตามเจ้าหน้าที่ |
| ใกล้แนวชายแดนมาก | แหล่งหินตัดบ้านกรวด ปราสาทเล็กในเขตบ้านกรวดและละหานทราย | ตรวจสถานะกับเทศบาลหรือศิลปากรก่อน ถ้าไม่ชัดให้ข้าม |
ก่อนออกเดินทางให้ทำอะไร
- โทรเทศบาลบ้านกรวด 044 679 067 ช่วงวันทำการ จันทร์ถึงศุกร์ ราว 08:30 ถึง 16:30 ถามว่าจุดที่จะไปเปิดหรือไม่
- ถ้าจะไปแหล่งหินตัดหรือเตาโบราณ ให้โทรสำนักงานศิลปากรที่ 10 นครราชสีมา 044 471 518 หรืออุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง 044 666 251
- ถามที่พักหรือคนขับรถท้องถิ่นว่าเส้นทางที่จะไปเป็นปกติหรือไม่
- ถ้าเจอป้ายห้าม ด่านตรวจ หรือเจ้าหน้าที่ทหารแนะนำ ให้ทำตามทันที และห้ามเดินเข้าไปในพื้นที่ที่ปิดหรือมีเครื่องหมายเตือน
- ตรวจประกันเดินทางที่มีว่าครอบคลุมพื้นที่ใกล้ชายแดนหรือไม่ บางกรมธรรม์ไม่ครอบคลุมพื้นที่ที่ทางการประกาศให้เลี่ยง
ถ้าหลังตรวจแล้วยังไม่แน่ใจ ให้เว้นกลุ่มทางใต้ แล้วไปที่กุฎีฤๅษี ปราสาทบ้านบุ และวัดเขาอังคารแทน ซึ่งอยู่ในเส้นทางพนมรุ้ง
ข้อมูลคำแนะนำของรัฐบาลต่างประเทศ ณ 6 พ.ย. 2569 ตรวจประกาศล่าสุดของกระทรวงต่างประเทศของประเทศที่ถือหนังสือเดินทางก่อนออกเดินทาง
ปราสาทหนองหงส์ โนนดินแดง: ปรางค์อิฐสามองค์สไตล์บาปวน ใกล้เขื่อนลำนางรอง
ปราสาทหนองหงส์ตั้งอยู่หมู่ 9 ตำบลโนนดินแดง อำเภอโนนดินแดง อยู่ทางซ้ายของสันเขื่อนลำนางรอง ห่างสันเขื่อนไม่ถึง 2 กิโลเมตร เป็นปราสาทอิฐเล็ก ๆ ราวพุทธศตวรรษที่ 16 หรือราวคริสต์ศตวรรษที่ 11 เป็นศาสนสถานในศาสนาฮินดู และเป็นปราสาทที่เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งในกลุ่มที่เล่าในหน้านี้

สิ่งที่เหลือให้ดู
- ปรางค์อิฐสามองค์บนฐานศิลาแลงเดียวกัน หันหน้าไปทางตะวันออก องค์กลางใหญ่กว่า
- ประตูจริงมีที่องค์กลางด้านหน้าเท่านั้น ส่วนที่เหลือเป็นประตูหลอก ผังเป็นสี่เหลี่ยมจัตุรัสย่อมุม
- บรรณาลัยศิลาแลงตั้งหันหน้าเข้าหาปรางค์องค์ใต้
- กำแพงศิลาแลงล้อมบริเวณ มีซุ้มประตูด้านหน้าและด้านหลัง และคูน้ำรูปตัวยูล้อมอยู่ด้านนอก
- ทับหลังเดิมเล่าเรื่องเทพในศาสนาฮินดู ได้แก่ พระวิษณุทรงครุฑทางเหนือ พระอินทร์ทรงช้างเอราวัณตรงกลาง และพระศิวะทรงโคนนทีทางใต้

ปรางค์บางส่วนได้รับการบูรณะแล้ว ส่วนที่พังชัดอยู่ที่ปรางค์ข้าง ที่นี่เป็นการดูและถ่ายรูปจากภายนอกเป็นหลัก เหมาะกับคนที่ชอบสถาปัตยกรรมขอมก่อนยุคนครวัด
ทับหลังพระยมที่หายไปแล้วกลับมา
ทับหลังรูปพระยมทรงกระบือของหนองหงส์หายไปในทศวรรษ 2500 ภายหลังพบที่พิพิธภัณฑ์ศิลปะเอเชียแห่งซานฟรานซิสโก ประเทศสหรัฐอเมริกา ส่งคืนไทยเมื่อ 28 พ.ค. 2564 และจัดแสดงที่ศูนย์ข้อมูลอุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้งตั้งแต่ 30 มิ.ย. 2565 ตรวจก่อนไปว่ายังจัดแสดงอยู่หรือไม่ ถ้าอยากเห็นของจริง ให้ดูตอนไปเที่ยวพนมรุ้ง ซึ่งสะดวกกว่าขับมาไกลถึงหนองหงส์
| ที่ตั้ง | หมู่ 9 ต.โนนดินแดง อ.โนนดินแดง ทางซ้ายของสันเขื่อนลำนางรอง |
|---|---|
| ระยะทาง | ราว 42 กม.จากนางรองถึงเขื่อน ราว 45 นาที จากตัวเมืองบุรีรัมย์ราว 98 กม. ราว 1.5 ถึง 2 ชม. จากพนมรุ้งราว 45 กม. |
| เวลาเปิดและค่าเข้า | ที่โล่ง ปกติไม่มีบูธขายตั๋วและไม่มีเจ้าหน้าที่ประจำ เข้าชมฟรี ตรวจก่อนไป |
| เวลาที่ควรให้ | 15 ถึง 30 นาที ถ้าต่อกับเขื่อนใช้ครึ่งวัน |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | ไม่มีร่มเงาและไม่มีร้านขายของที่ปราสาท ร้านอาหารอยู่ที่ตัวเมืองโนนดินแดงและบริเวณเขื่อน |
| เวลาที่ดี | เช้าตรู่หรือก่อนตะวันตกดิน ช่วง พ.ย. ถึง ก.พ. |
วิธีไปหนองหงส์
ไปได้ด้วยรถยนต์หรือมอเตอร์ไซค์เท่านั้น ไม่มีรถประจำทางไปถึง ทางที่ง่ายที่สุดคือตั้งหมุดเป็น ปราสาทหนองหงส์ ในแอปแผนที่ หรือค้นหาเขื่อนลำนางรองก่อนแล้วดูหมุดปราสาทใกล้สันเขื่อน จากตัวเมืองบุรีรัมย์มีเส้นทางผ่านทางหลวง 219 ไปประโคนชัย ต่อทางหลวง 2075 ไปนิคมอุตสาหกรรมบ้านกรวด เลี้ยวขวาเข้าทางหลวง 2121 ไปละหานทราย แล้วเลี้ยวซ้ายเข้าทางหลวง 3068 ผ่านแยกปะคำไปบ้านโนนดินแดง ก่อนเลี้ยวซ้ายเข้าเขื่อน เส้นทางจากนางรองสั้นกว่า รายละเอียดเขื่อนและวิธีไปจากนางรองดูที่หน้าเขื่อนลำนางรอง
ปกติที่นี่แทบไม่มีผู้มาเยือน ได้ถ่ายรูปเงียบ ๆ แต่ก็แปลว่าไม่มีใครช่วยถ้ารถเสียหรือหลงทาง เติมน้ำมันที่นางรองหรือโนนดินแดงก่อน และโหลดแผนที่ออฟไลน์ไว้ เพราะสัญญาณมือถือแถวทุ่งนาอาจไม่เสถียร
ไปตอนเช้าตรู่หรือบ่ายแก่ แสงจะสวยกับอิฐ บางวันมีวัวกินหญ้าในบริเวณ ช่วยให้เห็นขนาดของปรางค์ แต่อย่าเข้าใกล้
12Goกรุงเทพฯ ไป พนมรุ้ง (รถส่วนตัว)
ราคาเริ่มต้น ฿6,900 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 รถคอมฟอร์ต 3 ที่นั่งราว 6,900 บาทต่อคัน เอสยูวีราว 7,015 บาทต่อคัน รถตู้ 9 ที่นั่งราว 7,475 บาทต่อคัน จากสนามบินราคาสูงกว่าเล็กน้อย ราคาเปลี่ยนตามวันและเจ้าของรถ)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569ถ้าจะไปเที่ยวพนมรุ้งและหนองหงส์ในทริปเดียวจากกรุงเทพฯ รถส่วนตัวคันนี้รับจากโรงแรมในกรุงเทพฯ หรือสนามบินสุวรรณภูมิหรือดอนเมือง ไปส่งที่พนมรุ้ง จากนั้นจัดคนขับท้องถิ่นพาต่อไปหนองหงส์ ราคาเป็นเที่ยวเดียวถึงพนมรุ้ง ไม่รวมการขับเที่ยวต่อ
ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ ไปพนมรุ้งปราสาทวัดโคกงิ้ว ปะคำ: อโรคยศาลาในลานวัด ริมทางหลวงนางรอง ปะคำ
ปราสาทวัดโคกงิ้วอยู่ในบริเวณวัดโคกงิ้ว บ้านโคกงิ้ว อำเภอปะคำ ริมทางหลวง 348 สายนางรอง ปะคำ ก่อนถึงตัวอำเภอปะคำราว 3 กิโลเมตร เป็นอโรคยศาลาในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ราวพุทธศตวรรษที่ 18 หนึ่งใน 102 แห่งในอาณาจักรขอม ผังเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้าหันหน้าไปทางตะวันออก

ภายในมีปรางค์ประธานก่อด้วยศิลาแลง วิหาร กำแพงและซุ้มประตู และสระน้ำ มีรูปสลักหินสองรูปที่ระบุว่าเป็นพระไภษัชยคุรุ หรือพระพุทธเจ้าผู้ทรงเป็นหมอ และพระอวโลกิเตศวร ซึ่งสัมพันธ์กับการรักษาโรค และพบแผ่นโลหะสำริดรูปโค้งมีอักษรขอม ขนาดราว 13.5 x 21.7 เซนติเมตร ตัวอาคารเล็ก ปรางค์เดี่ยว ไม่ใช่ปราสาทศูนย์กลางศาสนา แต่ใช้เวลาแวะน้อย
| ที่ตั้ง | ทางหลวง 348 ก่อนตัวอำเภอปะคำราว 3 กม. ในวัดโคกงิ้ว |
|---|---|
| เวลาเปิดและค่าเข้า | ไม่มีประตูหรือบูธขายตั๋ว เข้าชมฟรีช่วงกลางวันเพราะเป็นลานวัด ตรวจก่อนไป |
| เวลาที่ควรให้ | 20 ถึง 30 นาที |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | ไม่มีร่มเงาคลุมซาก ไม่มีร้านค้าในที่ ใช้รถส่วนตัว |
| ต่อไปได้ | ปราสาทหนองหงส์ |
เพราะอยู่ในวัดที่ใช้งานจริง ควรแต่งกายสุภาพ ถอดรองเท้าเมื่อเข้าอาคารที่มีพระพุทธรูป และอย่าปีนกำแพงหรือเหยียบฐาน ควรใส่รองเท้าที่มีดอกยางเพราะหญ้าและหินไม่เรียบ
ปราสาทแห่งนี้อยู่ทางตอนในของจังหวัด เหมาะเมื่อตั้งใจจะดูอโรคยศาลาที่ยังเห็นผังชัด แต่ถ้าไม่ได้สนใจประวัติศาสตร์ขอมลึก ๆ ให้ข้ามได้
กุฎีฤๅษีหนองบัวราย โคกเมือง และปราสาทบ้านบุ: โรงพยาบาลและที่พักริมทางใกล้พนมรุ้ง
สามแห่งนี้อยู่รอบเชิงเขาพนมรุ้งและเมืองต่ำ ขับต่อกันได้ในราว 15 ถึง 20 นาที เหมาะเป็นของแถมหลังจบพนมรุ้ง ใช้เวลารวมราว 1 ถึง 1.5 ชั่วโมงถ้ามีรถ
กุฎีฤๅษีหนองบัวราย
ตั้งอยู่หมู่ 7 ตำบลจระเข้มาก อำเภอประโคนชัย ห่างเชิงเขาพนมรุ้งไปทางใต้ราว 3 กิโลเมตรบนถนนพนมรุ้ง ประโคนชัย เป็นปรางค์ศิลาแลงกว้างราว 5 เมตร ประตูทางตะวันออก ด้านอื่นเป็นประตูหลอก ทับหลังรูปพระพุทธรูปนั่งเหนือหน้ากาล ยอดเป็นดอกบัวสี่ชั้น มีกำแพงศิลาแลงและคันดินสูงราว 2 เมตร ยาวกว่า 1 กิโลเมตร สร้างตามศิลปะบายนสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 เป็นอโรคยศาลาในศาสนาพุทธนิกายมหายาน ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานในราชกิจจานุเบกษา 8 มี.ค. 2478 ผู้ดูแลคือกรมศิลปากร ผ่านอุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง

กุฎีฤๅษีโคกเมือง
อยู่ทางตะวันตกเฉียงเหนือของปราสาทเมืองต่ำ ห่างจากเมืองต่ำเดินราว 800 เมตร เป็นอโรคยศาลาอีกแห่งของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 สมัยพุทธศตวรรษที่ 18 ซากที่เห็นเป็นผนังศิลาแลงสูง มีประตูและช่องหน้าต่างกรอบหินทราย ตั้งท่ามกลางทุ่งหญ้าโล่ง ถ่ายรูปแสงเช้าหรือบ่ายสวยกว่ากลางวัน

หมู่บ้านโคกเมืองเป็นหมู่บ้านท่องเที่ยวที่เปิด 08:00 ถึง 17:00 ทุกวัน มีกิจกรรมนั่งเกวียนชมหมู่บ้าน ชมกุฎีฤๅษีและบาราย ทอผ้าไหมลายผักกูด และเสื่อกก โทร 08 8193 8840 หรือ 08 0282 8239 ก่อนไปเพื่อสอบถามกิจกรรมและราคา
ปราสาทบ้านบุ
ปราสาทบ้านบุอยู่ในบริเวณโรงเรียนบ้านบุวิทยาสรรค์ ห่างเชิงพนมรุ้งไปทางตะวันออกราว 2 กิโลเมตร สร้างจากศิลาแลง ผังสี่เหลี่ยมผืนผ้า เป็นธรรมศาลา หรือที่พักของคนเดินทาง สมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ตั้งอยู่บนที่ราบริมแนวถนนโบราณที่เชื่อมนครวัดกับพิมาย ตัวอาคารที่เหลือมีช่องหน้าต่างบนผนัง เพราะอยู่ในโรงเรียน ให้ไปในเวลาที่โรงเรียนอนุญาตและขออนุญาตเจ้าหน้าที่ก่อนเข้า ถ้าโรงเรียนปิดวันหยุด ให้ไปวันธรรมดา
| แห่ง | ชนิดอาคาร | ระยะโดยประมาณ | ควรให้เวลา |
|---|---|---|---|
| กุฎีฤๅษีหนองบัวราย | อโรคยศาลา (โรงพยาบาล) | ราว 3 กม.ทางใต้ของเชิงพนมรุ้ง | 15 ถึง 20 นาที |
| กุฎีฤๅษีโคกเมือง | อโรคยศาลา (โรงพยาบาล) | ราว 800 ม.เดินจากเมืองต่ำ | 15 ถึง 20 นาที ถ้าเข้าหมู่บ้านด้วย ราว 1 ชม. |
| ปราสาทบ้านบุ | ธรรมศาลา (ที่พักริมทาง) | ราว 2 กม.ทางตะวันออกของเชิงพนมรุ้ง | 15 นาที |
ระยะระหว่างแต่ละแห่งต่างกันไปตามเส้นทางที่ขับ ให้ดูเป็นวงรอบพนมรุ้ง ไม่ใช่ทางเดินต่อกัน รายละเอียดของพนมรุ้ง เมืองต่ำ และปราสาทปลายบัดดูที่หน้าพนมรุ้งและเมืองต่ำ
ในหน้าร้อนเดือนมีนาคมถึงพฤษภาคม ให้ทำพนมรุ้งก่อน 11:00 แล้วค่อยไปกุฎีฤๅษีตอนบ่ายแก่ แสงเฉียงทำให้ศิลาแลงสีแดงสวยขึ้นและร้อนน้อยลง
12Goกรุงเทพฯ ไป พนมรุ้ง (รถส่วนตัว)
ราคาเริ่มต้น ฿6,900 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 รถคอมฟอร์ต 3 ที่นั่งราว 6,900 บาทต่อคัน เอสยูวีราว 7,015 บาทต่อคัน รถตู้ 9 ที่นั่งราว 7,475 บาทต่อคัน จากสนามบินราคาสูงกว่าเล็กน้อย ราคาเปลี่ยนตามวันและเจ้าของรถ)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569ถ้าต้องการรถคันเดียวตั้งแต่กรุงเทพฯ ไปถึงพนมรุ้ง แล้วเที่ยวกุฎีฤๅษีและบ้านบุต่อ ตกลงกับคนขับท้องถิ่นเรื่องวันและเวลาก่อน รถส่วนตัวนี้ไปส่งที่พนมรุ้งตามที่จอง
ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ ไปพนมรุ้งกู่สวนแตง: ปรางค์อิฐสามองค์สไตล์นครวัดทางเหนือของจังหวัด
กู่สวนแตงอยู่ทางเหนือของจังหวัด ไกลจากแนวพนมรุ้งและไกลจากชายแดน อยู่ที่บ้านดงยาง ตำบลกู่สวนแตง ด้านตะวันตกของโรงเรียนกู่สวนแตงพิทยาคม ปรางค์อิฐสามองค์เรียงเหนือใต้บนฐานศิลาแลงเดียว หันหน้าไปทางตะวันออก มีประตูจริงหนึ่งบาน ด้านหน้ามีบรรณาลัยศิลาแลงสองหลังและสระน้ำโบราณ ไม่มีระเบียงคดล้อม สร้างตามแบบนครวัด ราวพุทธศตวรรษที่ 17 เป็นโบราณสถานที่ขึ้นทะเบียนไว้แล้ว เนื้อที่ราว 5 ไร่

จากตัวเมืองบุรีรัมย์ระยะราว 110 กิโลเมตรตามเส้นทางทางหลวง 219 และ 202 ใช้เวลาไปกลับเกือบทั้งวัน ถ้าไม่ได้ขับผ่านทางเหนือของจังหวัดอยู่แล้ว ไม่คุ้มที่จะไปเป็นเป้าหมายเดียว
| ที่ตั้ง | บ้านดงยาง ต.กู่สวนแตง อ.กู่สวนแตง ด้านตะวันตกของโรงเรียนกู่สวนแตงพิทยาคม |
|---|---|
| ระยะทาง | ราว 110 กม.จากตัวเมืองบุรีรัมย์ ใช้เวลาราว 2 ชม. ตรวจก่อนไป |
| เวลาเปิดและค่าเข้า | ตรวจเวลาเปิดก่อนไป |
| เวลาที่ควรให้ | 30 ถึง 45 นาที |
ควรไปเฉพาะถ้ากำลังจัดเส้นทางผ่านทางเหนือของจังหวัด หรือสะสมปราสาทอิฐตระกูลเดียวกันแบบครบชุด ถ้าเวลาจำกัดให้ใช้เวลาไปที่หนองหงส์หรือกุฎีฤๅษีแทน
วัดเขาอังคาร: ใบเสมาทวารวดีบนภูเขาไฟดับ ต่อจากพนมรุ้ง
วัดเขาอังคารตั้งอยู่บนเขาอังคาร ภูเขาไฟที่ดับแล้ว อำเภอเฉลิมพระเกียรติ อยู่ต่อจากพนมรุ้งไปตามถนนสายเดียวกันราว 20 กิโลเมตร ทางผ่านนางรอง บ้านตะโก และบ้านตาเปก ที่วัดพบใบเสมาหินทรายสมัยทวารวดีแกะลายรูปคน เจดีย์ ดอกบัวและธรรมจักร อายุราวพุทธศตวรรษที่ 13 ถึง 14 เป็นร่องรอยคนละยุคกับปราสาทขอมในหน้านี้ ไม่ใช่โบราณสถานขอม

สิ่งที่เห็นเมื่อไปถึงคือพระอุโบสถหลังใหม่สีแดงอิฐสวยโดดเด่นตัดกับท้องฟ้า ภายในมีจิตรกรรมชาดกพร้อมคำอธิบายภาษาอังกฤษ ใบเสมาทวารวดีเป็นหลักฐานเก่า แต่ตัวโบสถ์ที่ถ่ายรูปได้สวยเป็นของสมัยใหม่ ถ้าอยากได้ภาพถ่ายสวย ๆ หรือไหว้พระ คุ้มที่จะแวะ ถ้าหวังจะเห็นปราสาทหินให้ข้าม
| เวลาเปิด | 08:00 ถึง 17:00 ทุกวัน |
|---|---|
| ที่ตั้ง | บ้านเจริญสุข อ.เฉลิมพระเกียรติ ต่อจากพนมรุ้งราว 20 กม. |
| เวลาที่ควรให้ | 30 ถึง 45 นาที |
| เวลาที่ดี | เช้าหรือบ่ายแก่ แสงดีกับโบสถ์สีแดงอิฐ |
แต่งกายสุภาพและถอดรองเท้าเมื่อเข้าโบสถ์ เหมาะเป็นจุดสุดท้ายของวันพนมรุ้งแบบเต็มวันที่ขับกลับตามเส้นทางเดิม
แผนเที่ยวปราสาทเล็กและเตาโบราณ: ครึ่งวัน เต็มวัน และ 2 วัน
ปราสาทเล็กกระจายอยู่คนละทิศ การจัดวันตามภูมิศาสตร์ทำให้ไม่ต้องขับย้อนไปมา เวลาในแผนด้านล่างเป็นค่าประมาณจากระยะทางโดยประมาณ ให้เผื่อเวลาจอด ถ่ายรูป และหลงทางอีกราว 20 ถึง 30 เปอร์เซ็นต์
| แผน | เส้นทางคร่าว ๆ | เวลารวม | เหมาะกับ | ตัวเลือกจอง |
|---|---|---|---|---|
| A: ต่อจากพนมรุ้ง | พนมรุ้งเช้า แล้วเมืองต่ำ กุฎีฤๅษีหนองบัวราย ปราสาทบ้านบุ กุฎีฤๅษีโคกเมือง และวัดเขาอังคารถ้าเหลือเวลา | เต็มวัน ราว 8 ถึง 9 ชม. | คนที่ไปพนมรุ้งอยู่แล้วและอยากได้ของแถมโดยไม่ขับไกล | ดูรถส่วนตัวไปพนมรุ้ง |
| B: วันนางรอง | นางรอง ปราสาทวัดโคกงิ้ว (ปะคำ) แล้วหนองหงส์ และเขื่อนลำนางรอง | ครึ่งวันถึงเต็มวัน ราว 5 ถึง 7 ชม. | คนที่อยากได้ปราสาทอิฐเงียบ ๆ และวิวอ่างเก็บน้ำ | ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ บุรีรัมย์ |
| C: วันบ้านกรวด (ตรวจสถานการณ์ก่อน) | ตัวเมืองบุรีรัมย์ ศูนย์เครื่องถ้วย เตาสวาย เตานายเจียน กินกลางวันในบ้านกรวด และกลับ | ครึ่งวัน ราว 5 ถึง 6 ชม. รวมขับไปกลับ 2.5 ชม. | คนสนใจเครื่องถ้วยและโบราณคดี | ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ บุรีรัมย์ เที่ยวเดียว |
| D: 2 วัน | วัน 1 พนมรุ้ง เมืองต่ำ กุฎีฤๅษี วัน 2 วัดโคกงิ้ว หนองหงส์ เขื่อน | 2 วัน 1 คืน พักนางรอง | คนที่อยากได้ทั้งปราสาทใหญ่และเล็กโดยไม่รีบ | ดูรถไฟ รถทัวร์ เที่ยวบินกรุงเทพฯ ไปบุรีรัมย์ |
Klookเช่ารถในบุรีรัมย์ รับรถที่สนามบินหรือในเมือง
ราคาเริ่มต้น ฿1,268 (ราคาเริ่มต้นต่อวัน รถเล็กระดับ โตโยต้า ยาริส หรือรุ่นใกล้เคียง ณ 13 พ.ย. 2569 สำหรับรับรถ 18 ถึง 21 พ.ย. 2569 ราคาจริงเปลี่ยนตามวันและรุ่นรถ)
ราคา ณ 13 พ.ย. 2569รถเช่าจากผู้ให้บริการในหน้าจอง รับและคืนรถตามจุดที่เลือก ประกันและเงื่อนไขตามหน้าจอง ผู้ขับต้องมีใบขับขี่ที่ใช้ได้ ดูอายุผู้ขับและเงินมัดจำในหน้าจอง
จองบน Klookแผน A ตามเวลา: พนมรุ้ง แล้วกุฎีฤๅษีและบ้านบุ
| เวลา | ที่ไหน | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| 06:30 ถึง 09:30 | อุทยานประวัติศาสตร์พนมรุ้ง | เปิด 06:00 ถึง 18:00 ค่าเข้าไทย 20 ต่างชาติ 200 บาท ดูหน้าพนมรุ้ง |
| 09:30 ถึง 10:30 | ปราสาทเมืองต่ำ | ตั๋วรวมกับพนมรุ้ง ไทย 30 ต่างชาติ 250 บาท |
| 10:45 ถึง 11:15 | กุฎีฤๅษีโคกเมืองและหมู่บ้านโคกเมือง | ต่อได้ทันทีหลังเมืองต่ำ |
| 11:30 ถึง 12:15 | กุฎีฤๅษีหนองบัวราย และปราสาทบ้านบุ | ปราสาทบ้านบุอยู่ในโรงเรียน ขออนุญาตก่อนเข้า |
| 12:00 ถึง 13:30 | กินกลางวันแถวนางรองหรือประโคนชัย | ร้านอาหารมีในตัวอำเภอ ไม่มีที่ปราสาทเล็ก |
| 14:00 ถึง 15:00 | วัดเขาอังคาร (ถ้ายังมีแรง) | 08:00 ถึง 17:00 ต่อจากพนมรุ้งราว 20 กม. |
แผน B ตามเวลา: วันนางรอง
| เวลา | ที่ไหน | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| 08:00 | ออกจากนางรอง | เติมน้ำมันและซื้อน้ำก่อน |
| 08:30 ถึง 09:00 | ปราสาทวัดโคกงิ้ว (ทางหลวง 348) | แต่งกายสุภาพ เป็นลานวัด |
| 10:30 ถึง 11:15 | ปราสาทหนองหงส์ | แสงเช้ายังสวยและไม่ร้อน |
| 11:30 ถึง 13:30 | เขื่อนลำนางรองและมื้อกลางวัน | ดูรายละเอียดที่หน้าเขื่อน |
| 14:00 ถึง 15:00 | ขับกลับนางรอง | จากเขื่อนถึงนางรองราว 42 กม. ราว 45 นาที |
ช่วงเวลาในแผน B ขึ้นกับระยะจากวัดโคกงิ้วไปหนองหงส์ ซึ่งแตกต่างตามเส้นทางที่เลือก ให้เปิดแผนที่ในวันนั้นเพื่อดูเวลาจริง
ต่อไปสุรินทร์หรือศรีสะเกษ
ถ้าจะเที่ยวปราสาทขอมต่อข้ามจังหวัด สุรินทร์ห่างบุรีรัมย์ราว 52 กิโลเมตร และมีรถไฟราว 30 ถึง 55 นาทีตามขบวน ที่สุรินทร์มีปราสาทศีขรภูมิ บ้านพลวง ภูมิโปน และเมืองที ดูปราสาทขอมในสุรินทร์ ส่วนศรีสะเกษมีปราสาทสระกำแพงใหญ่และปราสาทตาเล็ง ดูปราสาทขอมในศรีสะเกษ ทั้งสองจังหวัดอยู่ห่างบุรีรัมย์เกิน 50 กิโลเมตร ใช้เวลาครึ่งวันขึ้นไป ถ้าจะนอนที่นั่นให้ใช้รถไฟหรือรถประจำทางข้ามจังหวัด แล้วเหมารถท้องถิ่นเที่ยวต่อ
12Goบุรีรัมย์ ไป สุรินทร์
ราคาเริ่มต้น ฿70 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 ตั๋วรถไฟเริ่มราว 70 บาท แท็กซี่ราว 1,495 ถึง 1,518 บาทต่อคัน ราคาเปลี่ยนตามวันและชั้นโดยสาร)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569รถไฟจากบุรีรัมย์ไปสุรินทร์ ใช้เวลาราว 30 ถึง 55 นาทีตามขบวน เหมาะถ้าจะต่อไปปราสาทศีขรภูมิและปราสาทขอมที่สุรินทร์
จองบน 12Go
12Goศรีสะเกษ ไป บุรีรัมย์
ราคาเริ่มต้น ฿86 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 (วันเดินทางตัวอย่าง 13 พ.ย.) รถไฟชั้น 3 ราว 86 ถึง 104 บาท ชั้น 2 นั่งปรับอากาศราว 160 บาท ชั้น 2 นั่งพัดลมราว 138 บาท ราคาเปลี่ยนตามวันและขบวน)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569รถไฟระหว่างศรีสะเกษกับบุรีรัมย์ สำหรับคนที่เที่ยวปราสาทขอมศรีสะเกษแล้วต่อมาบุรีรัมย์ หรือกลับกัน
จองบน 12Goวิธีไป เวลา ค่าเข้า ฤดูกาล และของที่ควรเตรียม
ไปอย่างไรถ้าไม่มีรถ
ปราสาทเล็กทุกแห่งในหน้านี้ไม่มีรถประจำทางเข้าถึง ผู้ที่ไม่มีรถมีทางเลือกอยู่สามทาง ทางแรกคือขอให้โรงแรมในนางรองจัดคนขับเหมารถเป็นวัน ซึ่งง่ายที่สุดและมักได้ผลกว่าการเรียกรถผ่านแอปในชนบท ทางที่สองคือเช่ามอเตอร์ไซค์ (ถามที่พัก) สำหรับเส้นทางใกล้พนมรุ้ง เหมาะกับคนที่ขับคล่อง ทางที่สามคือเหมาแท็กซี่หรือรถตู้จากตัวเมืองบุรีรัมย์ ตกลงราคา เส้นทาง และเวลาจอดก่อนออกเดินทาง ราคาไม่มีมาตรฐานตายตัว จึงควรถามหลายที่และเก็บข้อความที่ตกลงกันไว้
สำหรับเที่ยวบินและรถไฟจากกรุงเทพฯ มาถึงบุรีรัมย์ ดูรายละเอียดที่หน้าเดินทางไปบุรีรัมย์ ตั๋วรถไฟ รถทัวร์ และเที่ยวบินจองได้จากรายการเดียวกัน
12Goกรุงเทพฯ ไป บุรีรัมย์
ราคาเริ่มต้น ฿211 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 (วันเดินทางตัวอย่าง 13 พ.ย.) รถไฟชั้น 3 ราว 211 ถึง 248 บาท ชั้น 2 นั่งปรับอากาศราว 440 บาท รถทัวร์ขนส่งเริ่มราว 408 บาท เชิดชัยทัวร์ราว 437 บาท นครชัยแอร์เริ่มราว 487 บาท เครื่องบินแอร์เอเชียเริ่มราว 1,873 บาท แท็กซี่รถเก๋งราว 4,830 บาทต่อคัน ราคาเปลี่ยนตามวันและเจ้าของรถ)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569รถไฟ รถทัวร์ และเที่ยวบินจากกรุงเทพฯ มาถึงตัวเมืองบุรีรัมย์ ก่อนต่อรถท้องถิ่นไปปราสาทเล็ก
จองบน 12Go
KKdayรถรับ-ส่งส่วนตัว กรุงเทพฯ - บุรีรัมย์ (เที่ยวเดียว door to door)
ราคาเริ่มต้น ฿4,666 (ราคา ณ 6 พ.ย. 2569 เริ่มต้นราว 4,666 บาทต่อคัน)
ราคา ณ 6 พ.ย. 2569รถส่วนตัวพร้อมคนขับเที่ยวเดียวจากตัวเมืองกรุงเทพฯ ไปส่งตามที่อยู่ในบุรีรัมย์ รวมค่าทางด่วน น้ำมัน และประกันตามรายละเอียดในหน้าจอง ส่วนการเที่ยวปราสาทเล็กต้องตกลงรถท้องถิ่นต่างหาก
ดูรถส่วนตัวกรุงเทพฯ ไปบุรีรัมย์
Klookเช่ารถในบุรีรัมย์ รับรถที่สนามบินหรือในเมือง
ราคาเริ่มต้น ฿1,268 (ราคาเริ่มต้นต่อวัน รถเล็กระดับ โตโยต้า ยาริส หรือรุ่นใกล้เคียง ณ 13 พ.ย. 2569 สำหรับรับรถ 18 ถึง 21 พ.ย. 2569 ราคาจริงเปลี่ยนตามวันและรุ่นรถ)
ราคา ณ 13 พ.ย. 2569รถเช่าจากผู้ให้บริการในหน้าจอง รับและคืนรถตามจุดที่เลือก ประกันและเงื่อนไขตามหน้าจอง ผู้ขับต้องมีใบขับขี่ที่ใช้ได้ ดูอายุผู้ขับและเงินมัดจำในหน้าจอง
จองบน Klookชื่อไทยสำหรับค้นแผนที่และบอกคนขับ
| ชื่อภาษาอังกฤษที่พบบ่อย | ชื่อไทยที่ควรพิมพ์ |
|---|---|
| Prasat Nong Hong | ปราสาทหนองหงส์ |
| Ban Kruat ancient kilns | แหล่งเตาโบราณบ้านกรวด |
| Ban Kruat stone quarry | แหล่งหินตัดบ้านกรวด |
| Prasat Wat Khok Ngio | ปราสาทวัดโคกงิ้ว |
| Kuti Rishi Nong Bua Rai | กุฎีฤๅษีหนองบัวราย |
| Kuti Rishi Khok Mueang | กุฎีฤๅษีโคกเมือง |
| Prasat Ban Bu | ปราสาทบ้านบุ |
| Ku Suan Taeng | กู่สวนแตง |
| Wat Khao Angkhan | วัดเขาอังคาร |
| Lam Nang Rong Dam | เขื่อนลำนางรอง |
เวลาเปิด ค่าเข้า และเวลาที่ควรให้ (ณ 6 พ.ย. 2569)
ศูนย์แสดงเครื่องถ้วยบ้านกรวดกับหมู่บ้านโคกเมืองมีเจ้าหน้าที่ ที่อื่นส่วนใหญ่เป็นที่โล่งกลางไร่นาหรือในลานวัด ไม่มีบูธขายตั๋วและไม่มีร้านค้าในที่ ค่าเข้าและเวลาเปิดของพนมรุ้งกับเมืองต่ำดูที่หน้าพนมรุ้งและเมืองต่ำ
ฤดูที่ดีที่สุด
- พฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์: อากาศเย็นและแห้ง ฤดูที่เดินปราสาทกลางแจ้งสบายที่สุด
- มีนาคมถึงพฤษภาคม: ร้อนจัดและไม่มีร่มเงาที่ปราสาทเล็ก ไปเช้าตรู่เท่านั้น เสร็จก่อน 11:00
- มิถุนายนถึงตุลาคม: ฝนตก ศิลาแลงและหญ้าลื่น ถนนในไร่นาอาจเป็นโคลน เขียวสวยแต่ต้องเผื่อเวลา
ของที่ควรเตรียมและมารยาท
- น้ำดื่มอย่างน้อย 1.5 ถึง 2 ลิตรต่อคน หมวก ครีมกันแดด และรองเท้าที่มีดอกยาง
- แผนที่ออฟไลน์ในโทรศัพท์ เติมน้ำมันก่อนเข้าทางไกล
- เงินสดย่อย สำหรับบริจาคที่วัดและซื้อน้ำหรือของที่ร้านข้างทาง
- แต่งกายสุภาพเมื่อเข้าวัดหรือที่ที่มีพระพุทธรูป ถอดรองเท้าตามจุดที่กำหนด
- ไม่ปีนกำแพงหรือเหยียบฐานปราสาท ไม่เก็บเศษหินหรือเศษเครื่องถ้วยกลับบ้าน
- ไม่บินโดรนเหนือโบราณสถานโดยไม่ขออนุญาต
กินที่ไหน
ปราสาทเล็กแทบทุกแห่งไม่มีร้านอาหาร ให้กินมื้อกลางวันที่ตัวอำเภอ คือนางรอง ประโคนชัย บ้านกรวด หรือโนนดินแดง และเติมน้ำกับของว่างไว้ในรถ ร้านเล็กในตำบลบางร้านปิดเร็ว ควรกินก่อน 13:30
ควรไปที่ไหน ควรข้ามที่ไหน และความผิดพลาดที่พบบ่อย
ใครเหมาะกับอะไร
| ถ้าคุณ | ให้ไป | ข้ามได้ |
|---|---|---|
| มีเวลาครึ่งวันและไปพนมรุ้งอยู่แล้ว | กุฎีฤๅษีโคกเมือง หนองบัวราย บ้านบุ | บ้านกรวด กู่สวนแตง |
| ชอบถ่ายรูปปราสาทอิฐเงียบ ๆ | หนองหงส์ กู่สวนแตง | แหล่งหินตัด |
| สนใจเครื่องถ้วยและโบราณคดี | ศูนย์เครื่องถ้วยบ้านกรวด เตาสวาย | กู่สวนแตง วัดเขาอังคาร |
| ไปกับเด็กหรือผู้สูงอายุ | วัดเขาอังคาร กุฎีฤๅษีโคกเมือง | แหล่งหินตัดที่ต้องเดินบนหิน |
| ไม่ชอบขับไกลและกังวลเรื่องชายแดน | แผน A ทั้งหมด | ทางใต้ทั้งหมด |
| ไม่มีรถและไม่อยากเหมารถ | พนมรุ้งกับเมืองต่ำ | ทุกแห่งในหน้านี้ก่อน |
ความผิดพลาดที่พบบ่อย
- ไปบ้านกรวดหรือแหล่งหินตัดโดยไม่โทรถามสถานะก่อน
- คาดว่าทุกแห่งมีบูธขายตั๋วและเจ้าหน้าที่ แล้วเจอที่โล่งไม่มีใคร
- ไปปราสาทบ้านบุหรือศูนย์ในโรงเรียนวันเสาร์อาทิตย์ แล้วประตูปิด
- เผื่อเวลาขับน้อยเกินไป ระยะดูใกล้บนแผนที่แต่ถนนในชนบทช้ากว่าที่คิด
ข้อมูลที่ยังไม่นิ่งและควรตรวจ
สิ่งที่ยังไม่นิ่งมีสามอย่าง คือเวลาเปิดจริงของศูนย์ในโรงเรียนและแหล่งหินตัด สถานะของพื้นที่ใกล้ชายแดน และวันจัดงานเครื่องเคลือบพันปีปี 2570 โทรถามก่อนออกเดินทางเสมอ
นอนที่ไหนดีถ้าจะเที่ยวปราสาทเล็ก
ฐานที่ดีที่สุดสำหรับกลุ่มปราสาทเล็กคือตัวอำเภอนางรอง ห่างพนมรุ้งราว 26 กิโลเมตรทางรถ ห่างเขื่อนลำนางรองราว 42 กิโลเมตร และอยู่บนทางไปวัดโคกงิ้ว ทำให้เที่ยวได้ทั้งสองทิศโดยไม่ต้องขับกลับตัวเมืองบุรีรัมย์ ซึ่งห่างนางรองราว 55 กิโลเมตร ถ้าจะไปบ้านกรวดโดยเฉพาะ ตัวเมืองบุรีรัมย์ใกล้กว่า ที่พักตัวเมืองและช่วงแข่งขันดูที่หน้าที่พักในบุรีรัมย์

Phanomrungpuri Hotel
ถนนประจันตเขต อำเภอนางรอง
โรงแรมในตัวอำเภอนางรอง เหมาะเป็นฐานทั้งพนมรุ้ง ปราสาทบ้านบุ กุฎีฤๅษี และวันนางรองที่ไปวัดโคกงิ้วกับหนองหงส์ มีที่จอดรถ และมีบริการรับส่ง
ดูราคาและห้องว่างในหน้าจอง
เลือกพักนางรองเมื่อเที่ยวหลายวันแบบแผน D ถ้ามีเวลาเพียงวันเดียว นั่งรถจากตัวเมืองบุรีรัมย์ไปกลับได้ แต่ต้องออกแต่เช้า เพราะพนมรุ้งเปิด 06:00 และขับจากตัวเมืองราว 1 ถึง 1 ชม. 15 นาที
คำถามที่พบบ่อย
ปราสาทหนองหงส์อยู่ที่ไหน เปิดกี่โมง เสียค่าเข้าไหม
อยู่ที่ตำบลโนนดินแดง อำเภอโนนดินแดง ทางซ้ายของสันเขื่อนลำนางรอง ห่างสันเขื่อนไม่ถึง 2 กิโลเมตร เป็นที่โล่ง ปกติไม่มีบูธขายตั๋วและไม่มีเจ้าหน้าที่ประจำ เข้าชมฟรี ใช้เวลา 15 ถึง 30 นาที ไม่มีร่มเงา ควรไปเช้าตรู่หรือบ่ายแก่ ตรวจก่อนไปอีกครั้งเพราะอยู่ทางใต้ของจังหวัด
ปราสาทหนองหงส์ต่างจากพนมรุ้งอย่างไร
หนองหงส์เป็นปรางค์อิฐสามองค์บนฐานศิลาแลงเดียว สไตล์บาปวน ราวศตวรรษที่ 11 เล็กและเหลือแต่ซาก ส่วนพนมรุ้งเป็นปราสาทหินทรายบนยอดเขาไฟดับ บูรณะแล้ว มีเจ้าหน้าที่ ค่าเข้า และสะพานนาคราช ถ้าเวลาจำกัดให้ไปพนมรุ้งก่อน หนองหงส์เหมาะกับคนที่ชอบสถาปัตยกรรมขอมช่วงก่อนยุคนครวัดและต่อกับเขื่อนลำนางรอง
กุฎีฤๅษีคืออะไร เป็นที่อยู่ของฤๅษีจริงหรือไม่
ไม่ใช่ที่อยู่ของฤๅษี กุฎีฤๅษีเป็นชื่อที่ชาวบ้านเรียกอโรคยศาลา หรือโรงพยาบาลสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 ราวพุทธศตวรรษที่ 18 มีปรางค์ศิลาแลงหลังเล็ก วิหาร กำแพง และสระน้ำ ในบุรีรัมย์ใกล้พนมรุ้งมีสองแห่ง คือหนองบัวรายกับโคกเมือง และมีปราสาทวัดโคกงิ้วที่เป็นอโรคยศาลาเช่นกัน
ปราสาทบ้านบุคืออะไร เข้าชมได้ไหม
เป็นธรรมศาลา หรือที่พักของคนเดินทางสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 อยู่ในโรงเรียนบ้านบุวิทยาสรรค์ ห่างเชิงพนมรุ้งไปทางตะวันออกราว 2 กิโลเมตร สร้างจากศิลาแลง ผังสี่เหลี่ยมผืนผ้า เนื่องจากอยู่ในโรงเรียน ให้ไปตามเวลาที่อนุญาตและขอเข้าก่อน วันเสาร์อาทิตย์อาจปิดประตู ใช้เวลาไม่เกิน 15 นาที
แหล่งเตาโบราณบ้านกรวดเปิดไหม และอยู่ไกลแค่ไหน
ตัวอำเภอบ้านกรวดห่างตัวเมืองบุรีรัมย์ราว 66 กิโลเมตร ศูนย์แสดงเครื่องถ้วยเปิดราว 08:30 ถึง 16:30 วันจันทร์ถึงศุกร์ ฟรี ส่วนเตาสวายกับเตานายเจียนอยู่ห่างตัวอำเภอราว 5 ถึง 10 กิโลเมตร เป็นที่โล่ง บ้านกรวดอยู่ใกล้แนวชายแดน ต้องโทรถามเทศบาล 044 679 067 หรือโรงเรียน 044 679 098 ก่อนไปทุกครั้ง
ไปบ้านกรวดและปราสาทใกล้ชายแดนตอนนี้ปลอดภัยไหม
ด่านทางบกระหว่างไทยกับกัมพูชาปิดชั่วคราว ณ 6 พ.ย. 2569 และรัฐบาลหลายประเทศแนะนำให้เลี่ยงพื้นที่ในรัศมี 20 ถึง 50 กิโลเมตรจากแนวชายแดน ให้ตรวจกับเทศบาลหรือสำนักงานศิลปากรที่ 10 ก่อนไป ทำตามเจ้าหน้าที่ และไม่เข้าพื้นที่ที่มีป้ายห้าม ถ้าไม่แน่ใจ ให้เลือกปราสาทในเส้นทางพนมรุ้งแทน
ไปเที่ยวปราสาทเล็กในบุรีรัมย์ได้ไหมถ้าไม่มีรถ
ยาก ไม่มีรถประจำทางเข้าถึงปราสาทเหล่านี้ ทางเลือกคือเหมารถหรือแท็กซี่รายวัน ขอให้ที่พักในนางรองจัดคนขับ หรือเช่ามอเตอร์ไซค์ถ้าขับคล่อง ตกลงราคาและเส้นทางก่อนออกเดินทาง ถ้ามาจากกรุงเทพฯ ให้จองรถส่วนตัวไปพนมรุ้งหรือไปตัวเมืองบุรีรัมย์แล้วจัดรถท้องถิ่นต่อ
เที่ยวปราสาทหนองหงส์ ต่อกับเขื่อนลำนางรองได้ไหม
ได้ และควรไปด้วยกัน ปราสาทอยู่ห่างสันเขื่อนไม่ถึง 2 กิโลเมตร จากนางรองไปเขื่อนราว 42 กิโลเมตร ใช้เวลาราว 45 นาที แวะวัดโคกงิ้วบนทางหลวง 348 ได้ตอนเช้า แล้วหนองหงส์ เขื่อน และมื้อกลางวัน เป็นแผนครึ่งวันถึงเต็มวันที่สบาย
กู่สวนแตงกับวัดเขาอังคารควรไปไหม
กู่สวนแตงอยู่ทางเหนือของจังหวัด ราว 110 กิโลเมตรจากตัวเมือง เป็นปรางค์อิฐสามองค์สไตล์นครวัด ควรไปเมื่อกำลังขับผ่านทางเหนืออยู่แล้ว ส่วนวัดเขาอังคารอยู่ต่อจากพนมรุ้งราว 20 กิโลเมตร เปิด 08:00 ถึง 17:00 มีใบเสมาสมัยทวารวดีและโบสถ์สีแดงอิฐ แวะได้ถ้าเหลือเวลา แต่ไม่ใช่ปราสาทขอม
เส้นทางปราสาทขอมเล็ก ๆ ในบุรีรัมย์ ควรใช้เวลาเท่าไร
ต่อจากพนมรุ้งใช้ราว 1 ถึง 1.5 ชั่วโมงสำหรับกุฎีฤๅษีและปราสาทบ้านบุ วันนางรองที่มีวัดโคกงิ้ว หนองหงส์ และเขื่อนใช้ราว 5 ถึง 7 ชั่วโมง วันบ้านกรวดใช้ราว 5 ถึง 6 ชั่วโมงรวมขับไปกลับ ถ้าอยากได้ครบจริง ๆ ให้พักนางรองสองวันหนึ่งคืน
ดูต่อ
เที่ยวบุรีรัมย์: พนมรุ้ง สนามช้าง ปราสาทขอมภาพรวมจังหวัด แบ่งตามโซน พร้อมค่าเข้าชม ฤดูที่เหมาะ การเดินทางและที่พัก
เที่ยวบุรีรัมย์ 1 ถึง 2 วันแผนเที่ยวพนมรุ้ง 1 วัน แผน 2 วัน 1 คืน สุดสัปดาห์แข่งรถและฟุตบอล
ปราสาทพนมรุ้ง เมืองต่ำ และเขากระโดงค่าเข้าชม เวลาเปิด วันพระอาทิตย์ลอด 15 ช่องประตู และวิธีไปโดยไม่มีรถ
เมืองบุรีรัมย์ สนามช้าง และช้างอารีนาสนามแข่งรถ ฟุตบอลบุรีรัมย์ ยูไนเต็ด ศาลหลักเมือง ถนนคนเดินและอาหาร
อ่างเก็บน้ำและนางรองเขื่อนลำนางรอง นกกระเรียน เสาหินบะซอลต์ และนางรองเป็นฐานเที่ยวพนมรุ้ง
เดินทางไปบุรีรัมย์รถไฟ รถทัวร์ เครื่องบิน และรถยนต์ จากกรุงเทพฯ โคราช สุรินทร์
ที่พักบุรีรัมย์ใกล้สนามช้าง ในเมือง ใกล้สถานีรถไฟ และนางรอง พร้อมวิธีจองช่วงแข่งขัน
ดีลบุรีรัมย์เดือนนี้ตั๋วเดินทาง รถส่วนตัว โรงแรม และวิธีซื้อบัตรแข่งรถ