อุทยานแห่งชาติทะเลบัน ค่าเข้า เวลา การเดินทาง น้ำตกยาโรย

ทะเลบันเป็นอุทยานแห่งชาติบนบกที่อยู่ติดชายแดนมาเลเซีย ชื่อมีคำว่า "ทะเล" แต่ไม่มีทะเลในตัวอุทยานส่วนที่คนไปเที่ยวกัน หน้าอุทยานของกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช (DNP) บอกว่า "ทะเลบัน" มาจากบึงน้ำจืดกลางหุบเขาที่เกิดจากการยุบตัวของโพรงถ้ำหินปูนใต้ดิน จุดที่คนส่วนใหญ่ไปคือบึงทะเลบัน ทางเดินไม้ริมบึง น้ำตกยาโรย และการดูนกเงือก

หน้านี้เป็นหน้าเจาะลึกของอุทยานแห่งเดียว ส่วนภาพรวมสตูลทั้งจังหวัด ตารางเรือ และที่พัก อยู่ในคู่มือเที่ยวสตูล เราไม่ได้ไปที่นี่เอง ข้อมูลทั้งหมดมาจากหน้าทางการที่เราอ่านเมื่อ 17 ต.ค. 2569 และเว็บท่องเที่ยวที่ระบุชื่อไว้ท้ายหน้า ถ้าเลขไหนเรายืนยันไม่ได้ เราเขียนว่า "ยังไม่ยืนยัน" และให้ทุกแหล่งที่พูดไม่ตรงกันอยู่ในตารางเดียวกัน

ข้อมูลที่ตรวจแล้ว และสิ่งที่ยืนยันไม่ได้

ตรงไหนที่แหล่งข้อมูลพูดไม่ตรงกัน

เวลาเปิด

ถ้าจะไปให้ถึงก่อน 15.00 น. ก็พ้นความเสี่ยงจากทุกตัวเลขข้างบน และโทรถามที่ 08 3533 1710 ก่อนออกจากสตูลเมื่อไปวันธรรมดาที่ไม่ใช่ช่วงเทศกาล

ค่าเข้า

เลข 40/200 สำหรับผู้ใหญ่ตรงกันในตารางทางการและเว็บท่องเที่ยวเกือบทุกแห่ง ส่วน Asia King Travel ให้เลขไทย 100/40 บาทซึ่งไม่ตรงกับใคร เรายังไม่ทราบสาเหตุ อาจเป็นข้อมูลเก่า หรือเขียนผิด อย่าใช้เลขนั้น ถ้าเคาน์เตอร์เก็บต่างจากนี้ ให้เชื่อป้ายอัตราที่ประตูและขอใบเสร็จ ตามที่หน้า DNP แจ้งให้พกบัตรค่าบริการติดตัวระหว่างอยู่ในอุทยาน

ระยะทางจากตัวเมืองสตูล

ตัวเลข 30 กับ 40 ต่างกันเพราะแต่ละหน้าอาจวัดจากจุดต่างกัน และเลข 2 กม. ของ Wikivoyage ขัดกับ 20 กม. ของ DNP ชัดเจน เราตัดสินให้ไม่ได้ ใช้เวลา 45-60 นาทีของ Thai Holiday Guide เป็นแนววางแผน และเปิดแผนที่ในมือถือดูเส้นทางจริงก่อนออกจากเมือง

จำนวนชนิดสัตว์

ตัวเลขนกต่างกัน 304 กับ 282 เป็นการสำรวจคนละรอบที่เราไม่เห็นวันที่ ให้ถือว่าเป็นช่วงประมาณ และนกเงือกที่สองแหล่งพูดตรงกันคือพบ 8 ชนิดจากทั้งหมด 12 ชนิดของประเทศไทยตามวิกิพีเดียไทยและ Thai Holiday Guide

ฝนและอุณหภูมิ

หน้า DNP ฉบับ portal ให้ค่าสถานีตรวจอากาศสตูล 13 ปี (พ.ศ. 2521-2533) คืออุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปี 27.5 องศา เดือนเมษายนสูงสุด 38.9 องศา เดือนกุมภาพันธ์ต่ำสุด 17 องศา ฝนเฉลี่ย 2,204.9 มม.ต่อปี และเดือนมกราคมน้อยที่สุด 10.4 มม. ส่วนหน้าจองของ DNP (nps.dnp.go.th) ที่เราอ้างในคู่มือเที่ยวสตูลให้ค่าฝน 2,281 มม. และมกราคม 7 มม. สองหน้าของหน่วยงานเดียวกันให้เลขต่างกัน ใช้ได้เพียงเป็นภาพรวมว่าธันวาคมถึงมีนาคมแห้งกว่า ไม่ใช่พยากรณ์ของปีนี้

ทะเลบันคืออะไร และอยู่ตรงไหน

DNP ระบุว่าอุทยานส่วนใหญ่เป็นภูเขาซับซ้อน ด้านตะวันออกเป็นภูเขาหินแกรนิตและแกรโนไดโอไรต์ ส่วนด้านตะวันตกเป็นเทือกเขาหินปูนที่ถูกน้ำใต้ดินกัดเป็นถ้ำหลายแห่ง เช่น ถ้ำโตนดิน และถ้ำลอดปูยู บึงทะเลบันเกิดจากการยุบตัวของโพรงถ้ำหินปูนใต้ดินระหว่างหุบเขา ป่าไม้ราว 90 เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่เป็นป่าดิบชื้น ที่เหลือเป็นป่าเบญจพรรณและป่าชายเลน

เรื่องการประกาศเป็นอุทยาน วิกิพีเดียไทยเล่าว่าอดีตผู้ว่าราชการจังหวัดสตูลเสนอกรมป่าไม้สำรวจพื้นที่เมื่อ พ.ศ. 2519 ก่อนมีพระราชกฤษฎีกากำหนดพื้นที่ป่า และต่อมาประกาศผนวกพื้นที่ป่ากุปัง-ปุโล้ตทางตำบลเกตรีและปูยูเพิ่มในราชกิจจานุเบกษา 22 กรกฎาคม 2534 ซึ่งเป็นสาเหตุที่อุทยานมีทั้งส่วนบึงทะเลบันบนเทือกเขาและส่วนชายฝั่งทางตะวันตก (แหล่งรอง เราไม่ได้ตรวจกับราชกิจจาฯ)

ส่วนคู่มือเที่ยวสตูลบอกว่าอุทยานนี้เป็นลำดับที่ 20 ของประเทศ ประกาศ 27 ตุลาคม 2523 ตามหน้า DNP อีกฉบับ ส่วนเลขนี้เราไม่ได้เห็นซ้ำในหน้า portal ที่อ่านรอบนี้

ที่เที่ยวในอุทยาน

บึงทะเลบัน และทางเดินไม้

บึงทะเลบันเป็นบึงน้ำจืดกลางหุบเขา TAT ที่เรานำมาในคู่มือเที่ยวสตูลระบุว่าพื้นที่ราว 125 ไร่ มีต้นบากงขึ้นรอบบึง และอุทยานจัดศาลาและทางเดินไม้ไว้ Thai Holiday Guide เล่าตรงกันว่าที่ทำการอยู่ห่างบึงเพียงเดินสั้น ๆ ทางเดินไม้มีศาลาให้นั่งริมน้ำ และเป็นจุดที่เข้าถึงได้ง่ายที่สุดถ้าไม่มีไกด์ เว็บเดียวกันบอกว่าไม่ใช่ที่ว่ายน้ำหรือพายเรือ ให้ถือเป็นจุดเดินดูนกและดูป่า

สัตว์เด่นของบึงตามวิกิพีเดียไทยคือเขียดว้าก หรือ "หมาน้ำ" (Rana glandulosa) ที่ตัวผู้ร้องคล้ายเสียงลูกสุนัขตอนกลางคืนเงียบ ๆ และอยู่ในป่าบากงรอบบึง ถ้าไม่พักค้างคืนก็มีโอกาสน้อยที่จะได้ยิน

น้ำตกยาโรย

DNP ระบุว่าน้ำตกยาโรยเป็นหนึ่งในจุดเด่นของอุทยาน และมีหน่วยพิทักษ์ฯ ทบ.2 ที่น้ำตกยาโรย Thai Holiday Guide เล่ารายละเอียดเพิ่มว่าอยู่บนถนนเข้าอุทยาน ห่างที่ทำการราว 6 กม. ต้องเลี้ยวเข้าถนนซอยราว 700 เมตร น้ำตกมี 9 ชั้น ชั้นที่ 4 มีช่วงตกสูงสุดราว 20 เมตร ชั้นบนสุดน้ำแยกเป็นสองสายสูงราว 10 เมตร และบอกว่าหินลื่นเมื่อมีละอองน้ำเกาะ แนะนำรองเท้ามีดอก ข้อมูลรายชั้นเหล่านี้มาจากเว็บเดียว เรายังไม่ยืนยันกับหน่วยพิทักษ์ฯ

เพราะน้ำตกยาโรยอยู่ในเขตอุทยาน ค่าเข้าจึงเป็นค่าเข้าอุทยานปกติ ไม่ใช่เข้าฟรี ตามที่ Thai Holiday Guide เตือนไว้ ถ้าเข้าอุทยานแล้วตั้งใจแวะทั้งน้ำตกและบึงทะเลบันในวันเดียว ไม่ควรต้องจ่ายค่าเข้าซ้ำ แต่ DNP ไม่ได้เขียนเรื่องนี้ ให้ถามที่ประตูและเก็บบัตรไว้

น้ำตกโตนปลิว

DNP และวิกิพีเดียไทยระบุตรงกันว่าอุทยานมีน้ำตกสวย 2 แห่งคือยาโรยกับโตนปลิว และวิกิพีเดียไทยบอกว่าลำธารสำคัญไหลจากเทือกเขาจีน ได้แก่ คลองกลางบ้าน คลองยาโรย และคลองตูโย้ะ ส่วนคู่มือเที่ยวสตูลมีคำบรรยายจาก Wikivoyage ว่าไหลลงจากหน้าผาเขาจีนหลายชั้น

Thai Holiday Guide เล่าเส้นทางว่าต้องเลี้ยวเข้าทางลูกรังจากถนนควนสะตอ-วังประจัน ห่างจากน้ำตกยาโรยไปอีกราว 6 กม. และห่างที่ทำการอุทยานราว 12 กม. ช่วงสุดท้ายช้าสำหรับรถยนต์และสะดวกกว่าด้วยมอเตอร์ไซค์ ใช้ค่าเข้าอุทยานปกติ และเปิด 08.00-17.00 น. ตามเว็บนั้น แต่ตัวเลขนี้ขัดกันเอง เพราะเว็บเดียวกันบอกว่าน้ำตกยาโรยอยู่ห่างที่ทำการ 6 กม. ถ้าโตนปลิวอยู่เลยยาโรยไปอีก 6 กม. ระยะจากที่ทำการควรเป็นราว 0 หรือ 12 กม. ขึ้นกับว่ายาโรยอยู่ก่อนหรือหลังที่ทำการ เรายังไม่ยืนยันตำแหน่งจริง ใช้แผนที่และถามเจ้าหน้าที่ที่ทำการก่อนไป

ทุ่งหญ้าวังประ และผาเดี่ยว

DNP ใส่ทุ่งหญ้าวังประเป็นหนึ่งใน 4 จุดเด่นของอุทยานและมีหน่วยพิทักษ์ฯ ทบ.5 ที่นั่น วิกิพีเดียไทยบอกว่าอยู่ตอนกลางพื้นที่ เป็นป่าโปร่งที่มีหญ้าคาหนาแน่น เป็นป่ารุ่นหรือป่าเหล่า เราไม่พบเส้นทางเดินหรือค่าเข้าแยกของทุ่งหญ้านี้ ยังไม่ยืนยัน ส่วนผาเดี่ยว DNP ระบุเป็นชื่อหน่วยพิทักษ์ฯ ทบ.3 และถ้ำผาเดี่ยวเป็นหนึ่งในถ้ำที่ DNP นับในส่วนหินปูนฝั่งตะวันตก เราไม่ทราบว่าเปิดให้เข้าชมหรือไม่

ถ้ำลอดปูยู และชายฝั่งตะวันตก

DNP นับถ้ำลอดปูยูเป็นหนึ่งในจุดเด่น และมีหน่วยพิทักษ์ฯ ทบ.6 ตำมะลัง-ปูยู Wikivoyage บอกว่าคลองท่าชีนไหลผ่านถ้ำ มีป่าโกงกางสองฝั่ง และภายในมีหินงอกหินย้อย ส่วน Thai Holiday Guide เล่าอีกแบบว่าเกาะปูยูห่างจากท่าเรือปูยูในตำบลตำมะลังราว 4 กม. ไปด้วยเรือหางยาวประมาณ 15 นาที และ "ถ้ำลอดปูยู" เป็นอุโมงค์หินยาวราว 50 เมตรที่เรือวิ่งทะลุผ่าน ขึ้นกับระดับน้ำขึ้นน้ำลง

สองคำบรรยายนี้ไม่ตรงกัน (ถ้ำที่มีคลองไหลผ่านกับอุโมงค์หินที่เรือลอด) อาจเป็นสถานที่เดียวกันที่เล่าต่างมุม หรืออาจเป็นคนละจุดที่ใช้ชื่อซ้ำ เรายืนยันไม่ได้ ราคาเรือ เวลา และจุดขึ้นเรือเราไม่พบจากแหล่งทางการ ถ้าสนใจให้ถามที่ทำการอุทยานหรือบริษัททัวร์ในสตูล และเตรียมพร้อมว่าเรืออาจกลับลำถ้าน้ำขึ้นลงไม่เหมาะ ตามที่ Thai Holiday Guide เตือน

เดินทางไปทะเลบัน

เส้นทางที่ DNP เขียนไว้

หน้า DNP อธิบายเส้นทางรถยนต์จากกรุงเทพฯ ผ่านเพชรเกษมไปทางหลวงหมายเลข 4 ถึงอำเภอรัตภูมิ จังหวัดสงขลา แล้วแยกเข้าทางหลวง 406 ผ่านอำเภอควนกาหลงเข้าอำเภอควนโดน ถึงทางแยกเข้าตำบลวังประจัน จากนั้นตามถนนสายเขตแดนไทย-มาเลเซียราว 20 กม. จะถึงอุทยาน DNP ใช้ตัวเลขระยะทางจากกรุงเทพฯ ราว 1,100 กม. และรถปรับอากาศจากสถานีขนส่งสายใต้ (ใหม่) ราว 15 ชั่วโมง ซึ่งต่างจาก Wikivoyage ที่เขียน 940 กม. จากกรุงเทพฯ ถึงตัวเมืองสตูล และรถทัวร์ข้ามคืนราว 16.5-17.5 ชั่วโมง (ดูตารางในคู่มือเที่ยวสตูล)

ถ้าไม่มีรถ

Thai Holiday Guide เขียนไว้สองหน้าตรงกันว่าไม่มีขนส่งสาธารณะไปถึงประตูอุทยาน ต้องใช้รถส่วนตัว รถเช่า รถเหมา หรือทัวร์ เราไม่พบตารางรถสองแถวหรือรถตู้เข้าอุทยานจากแหล่งทางการ ยังไม่ยืนยัน ถ้าบินไปหาดใหญ่ ให้ดูเที่ยวหาดใหญ่และเดินทางในไทย เครื่องบิน รถไฟ รถทัวร์ แล้วต่อรถเช่าหรือรถเหมาไปที่ควนโดนหรือสตูล

จากด่านวังประจัน

Wikivoyage เขียนเส้นทางสำหรับคนขับรถจากมาเลเซียว่าผ่านด่านวังเกเลี่ยนไปด่านวังประจัน แล้วไปควนโดน และถึงเมืองสตูลราว 90 นาทีจากด่าน ส่วนรายละเอียดด่านและการข้ามแดนอยู่ในหน้าสตูลไปลังกาวีและด่านวังประจัน ถ้าเข้ามาทางด่านนี้ ทะเลบันอยู่ใกล้กว่าตัวเมือง

พักในอุทยาน หรือพักในเมือง

หน้า DNP ใส่ผังที่พักในบริเวณที่ทำการอุทยาน ชื่อกลุ่มบ้านเช่น รับรอง ลิโบย และบินหลา ตัวเลขห้อง 101 ถึง 109 รวม 12 รายการ โดยบ้าน 101 มีหมายเหตุ "ปิด" และมีข้อความให้ผู้จองไปรับกุญแจที่ศูนย์บริการนักท่องเที่ยวก่อน หน้านั้นไม่มีราคาและไม่มีลานกางเต็นท์ในผังที่เราอ่าน แม้กิจกรรมที่ DNP ระบุจะมี "ตั้งแคมป์พักแรม" ข้อมูลราคาและการจองให้โทร 08 3533 1710 หรือ 0 7475 0758

ถ้าไม่พักในอุทยาน ฐานที่ง่ายกว่าคือเมืองสตูลหรือฉลุง ดูที่พักสตูล ซึ่งจัดย่านพักและการ์ดที่พักที่เราตรวจกับเว็บไซต์ทางการ

ฤดูกาลไหนไปดี

หน้า DNP เล่าว่าสตูลอยู่ปลายลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือจึงไม่ได้รับอิทธิพลมากนัก แต่ตุลาคมถึงพฤศจิกายนยังมีฝนชุก หลังจากนั้นฝนลดลง ธันวาคมถึงมีนาคมแห้งแล้ง กุมภาพันธ์ร้อนชื้นน้อยกว่าเดือนอื่นเพราะลมจากทะเลจีนใต้ ความชื้นเฉลี่ย 78 เปอร์เซ็นต์ และสูงสุดเฉลี่ยในเดือนกันยายนและตุลาคมถึง 95 เปอร์เซ็นต์

Thai Holiday Guide แนะนำพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์ว่าอากาศเย็นและแห้งที่สุด และเป็นช่วงที่เห็นนกอพยพ ส่วนช่วงฝน (มิถุนายนถึงตุลาคมตามเว็บเดียวกันหรือมิถุนายนถึงธันวาคมตามหน้าอุทยาน) ทางเดินเป็นโคลนและน้ำตกน้ำมาก ที่ Thai Holiday Guide สองหน้าเขียนช่วงฝนไม่เท่ากัน เราจึงถือเป็นแนวกว้างเท่านั้น เนื่องจากอุทยานนี้เป็นป่าบก เกาะอาดัง-ราวีที่ปิดฤดูมรสุมตามกรมอุทยานฯ ไม่เกี่ยวกับที่นี่ ดูหน้าอุทยานตะรุเตาที่หลีเป๊ะ

แผนครึ่งวัน และแผนวันเต็ม ข้อเสนอของเรา

เวลาเดินทางข้างล่างมาจากเว็บท่องเที่ยวที่ระบุไว้ ไม่ใช่เวลาที่เราไปวัดเอง

ถ้ามีเวลาสองวันในเมือง ให้ดูแผนรวมในคู่มือเที่ยวสตูลที่ตั้งทะเลบันเป็นวันที่สองของแผนเที่ยวไม่ลงเกาะ และเพิ่มพิพิธภัณฑ์และย่านเมืองเก่าสตูลกับอุทยานธรณีสตูลและถ้ำเลสเตกอดอนในวันก่อนหรือหลัง

งบประมาณคร่าว ๆ เฉพาะค่าเข้า

ค่ารถเช่า น้ำมัน อาหาร และเรือไปปูยู เราไม่พบเลขที่ตรวจสอบได้จึงไม่ใส่

ข้อควรระวัง

• เป็นอุทยานชายแดน Thai Holiday Guide เตือนให้พกเงินสด น้ำ และยากันแมลง เพราะในประตูไม่มีร้านอาหารที่พึ่งได้ ต่างจากหน้า DNP ที่ระบุร้านค้าสวัสดิการเปิดถึง 17.00 น. ให้พกของไปเองสำรองไว้
• ความชื้นสูงตลอดปี หน้า DNP ระบุความชื้นสัมพัทธ์เฉลี่ย 78 เปอร์เซ็นต์ ใส่รองเท้ามีดอก โดยเฉพาะบนหินที่น้ำตก
• ห้ามให้อาหารสัตว์ป่า และเก็บขยะกลับ ตามกฎทั่วไปของอุทยานแห่งชาติ
• ถ้าตั้งใจขับต่อไปข้ามแดนมาเลเซีย ต้องดูกฎด่านล่าสุดในหน้าด่านวังประจัน เราไม่ได้ข้ามเอง

คำถามที่พบบ่อย

ราคา ตารางเวลา และกฎการเข้าเมืองเปลี่ยนได้ ตัวเลขในหน้านี้เป็นค่าประมาณ ณ ปี 2569 (2026) โปรดยืนยันกับหน้าทางการหรือผู้ให้บริการก่อนจอง พบข้อมูลล้าสมัยหรือไม่? แจ้งเรา.