พระราชวังจันทน์ วัดนางพญา วัดจุฬามณี พิพิธภัณฑ์จ่าทวี

คนที่มาพิษณุโลกส่วนใหญ่จบทริปที่วัดใหญ่ แต่เมืองนี้มีที่ให้ดูต่ออีกครึ่งวัน ได้แก่ซากพระราชวังจันทน์ที่เชื่อกันว่าเป็นที่ประสูติของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช กลุ่มวัดริมแม่น้ำน่านที่เดินต่อกันได้ พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านของจ่าทวี และสถานที่เล็ก ๆ อีกหลายแห่งที่หน้าอื่นของเราไม่ได้ลงรายละเอียด หน้านี้เรียงให้เห็นเวลาเปิดและค่าเข้าของแต่ละที่ และชี้จุดที่แหล่งข้อมูลพูดไม่ตรงกัน

ข้อมูลมาจากหน้าบทความ KTC สองฉบับ (ม.ค. 2568 และ มิ.ย. 2569) วิกิพีเดียไทยและอังกฤษ วิกิท่องเที่ยว ไทยโพสต์ เดลินิวส์ และเว็บ Thai Holiday Guide ซึ่งเป็นเว็บท่องเที่ยวเอกชน เราเปิดอ่านทั้งหมดเมื่อ 17 ตุลาคม 2569 ไม่พบหน้าทางการของกรมศิลปากรหรือเทศบาลที่ลงเวลาเปิดของสถานที่เหล่านี้ ตัวเลขทั้งหมดจึงเป็น "ยังไม่ยืนยัน" ยกเว้นที่ระบุเป็นอย่างอื่น วัดพระศรีรัตนมหาธาตุและพิพิธภัณฑ์พระพุทธชินราชอยู่ในหน้าวัดใหญ่ ที่พักดูที่พักพิษณุโลก และภาพรวมทั้งจังหวัดอยู่ที่ศูนย์รวมเที่ยวพิษณุโลก

ข้อมูลที่ตรวจแล้ว และสิ่งที่ยืนยันไม่ได้

เวลาที่แหล่งข้อมูลพูดไม่ตรงกัน

พระราชวังจันทน์และศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช

วิกิพีเดียไทยบรรยายว่าพระราชวังจันทน์ตั้งอยู่ติดค่ายสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ถนนวังจันทน์ ตำบลในเมือง เมื่อสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถย้ายราชธานีมาอยู่พิษณุโลกในปี พ.ศ. 2006 ทรงใช้พระราชวังเป็นที่ประทับ และต่อมามักเป็นที่ประทับของพระมหาอุปราชแห่งกรุงศรีอยุธยา บันทึกของนีกอลา แฌร์แวซที่เดินทางมาสยามช่วงปี พ.ศ. 2224-2229 ตามที่วิกิพีเดียอ้าง เล่าว่ายังเห็นพระที่นั่งเก่าและกำแพงอิฐรอบพระราชฐาน

พระราชวังร้างไปและถูกค้นพบอีกครั้งจากบันทึกการตรวจราชการเมืองพิษณุโลกของสมเด็จฯ กรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์เมื่อ พ.ศ. 2444 วิกิพีเดียไทยเล่าว่าพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จมาวันที่ 17 ตุลาคม พ.ศ. 2444 และมีพระราชหัตถเลขาว่าพบซากพระราชวังก่ออิฐ มีกำแพงสองชั้นและสระสองพี่น้องอยู่นอกกำแพงวัง

ในปี พ.ศ. 2475 โรงเรียนพิษณุโลกพิทยาคมย้ายมาตั้งในพื้นที่ จนปี พ.ศ. 2535 ขุดฐานรากอาคารแล้วพบซากอิฐ กรมศิลปากรจึงขึ้นทะเบียนโบราณสถานเมื่อ 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2536 พื้นที่ 128 ไร่ 2 งาน 50 ตารางวา โรงเรียนย้ายออกทั้งหมดเมื่อปี พ.ศ. 2548 วิกิพีเดียอังกฤษระบุว่าศาลสมเด็จพระนเรศวรสร้างเสร็จเมื่อ 28 พฤศจิกายน 2504

สิ่งที่เห็นเมื่อไปถึง

KTC (ม.ค. 2568) บรรยายศาลว่าเป็นศาลาทรงไทยตรีมุขสีขาว ภายในประดิษฐานพระบรมรูปขนาดเท่าองค์จริงประทับนั่งหลั่งน้ำจากสุวรรณภิงคาร เพื่อประกาศอิสรภาพที่เมืองแครง ส่วนศูนย์ประวัติศาสตร์พระราชวังจันทน์ตาม KTC (มิ.ย. 2569) มีโบราณสถานจำลอง ซากฐานอาคารเดิม และนิทรรศการ Thai Holiday Guide เขียนว่าศูนย์เปิดในเดือนธันวาคม 2552 มีแบบจำลองพระราชวัง อาวุธ เครื่องเคลือบ และภาพขุดค้น และแนะนำอย่าข้ามอาคารพิพิธภัณฑ์เล็กที่ซ่อนอยู่หลังลานจอดรถ

วิกิพีเดียไทยเล่าถึง "อาคารพระสวัสดิราช" ในพื้นที่ สร้างปี พ.ศ. 2456 ทรงปั้นหยา ใช้เป็นบ้านพักและที่ทำการเจ้าพนักงานป่าไม้ มีพื้นที่ใช้สอย 532 ตารางเมตร เราไม่ทราบว่าตอนนี้เปิดให้เข้าชมหรือไม่

วัดริมแม่น้ำน่านที่เดินต่อกันได้

วัดนางพญา และวัดราชบูรณะที่อยู่ติดกัน

วิกิพีเดียไทยเขียนว่าวัดนางพญามีอาณาเขตติดวัดราชบูรณะ พระพิมพ์นางพญาเนื้อดินเผาที่ขึ้นชื่อ เป็นหนึ่งในเบญจภาคีพระเครื่อง สันนิษฐานว่าผู้สร้างคือพระวิสุทธิกษัตรีย์ พระมเหสีของสมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราชและพระมารดาของสมเด็จพระนเรศวร ในช่วงบูรณะวัดราชบูรณะราว พ.ศ. 2090-2100 วัดนางพญาขึ้นทะเบียนโบราณสถานเมื่อ 27 กันยายน พ.ศ. 2479 ตามวิกิพีเดียไทย Thai Holiday Guide เขียนว่าสิ่งที่เหลืออยู่คืออุโบสถเก่าและเจดีย์ไม้สิบสองเหลี่ยมขนาดเล็กที่ขึ้นทะเบียนไว้ ส่วน KTC (ม.ค. 2568) บรรยายว่าวัดไม่มีพระอุโบสถ มีแต่วิหาร หน้าวัดมีองค์จำลองพระนางพญาขนาดใหญ่ให้กราบ วิกิท่องเที่ยวเขียนว่ามีนวดแผนไทยที่วัดนางพญา

วัดราชบูรณะ วิกิพีเดียไทยบอกว่าเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ยกฐานะโดยพระบรมราชโองการเมื่อ 26 มีนาคม พ.ศ. 2568 เจดีย์เกือบ 600 ปีย้อนไปถึงสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ และมีพิพิธภัณฑ์เล็กที่แสดงพระพุทธรูปสุโขทัย เหรียญเก่า ธนบัตร เครื่องดนตรี และของแก้ว Thai Holiday Guide เขียนเพิ่มว่าการบูรณะในสมัยรัชกาลที่ 4 เพิ่มอาคารสักการะที่ประดับจิตรกรรมรามเกียรติ์ และพระพุทธรูปแบบสุโขทัย วิกิท่องเที่ยวระบุเรือของรัชกาลที่ 5 ด้วย เราไม่ได้เห็นหน้าทางการของวัดที่ยืนยัน

วัดจุฬามณี ที่ตั้งเดิมของเมืองสองแคว

วิกิพีเดียไทยเล่าว่าวัดจุฬามณีเป็นโบราณสถานก่อนสมัยสุโขทัย สมเด็จพระบรมไตรโลกนาถทรงสร้างพระวิหารและทรงผนวชที่นี่ปี พ.ศ. 2007 นาน 8 เดือน 15 วัน พร้อมข้าราชบริพารออกบวชตามเสด็จ 2,348 รูป โบราณสถานสำคัญคือปรางค์ฐานกว้าง 11 เมตร ยาว 18 เมตร ก่อด้วยศิลาแลง ตั้งบนฐานสามชั้น KTC (ม.ค. 2568) เพิ่มรายการพระวิหาร พระอุโบสถ และมณฑปรอยพระพุทธบาทสมัยสมเด็จพระนารายณ์ รวมเจดีย์ทรงระฆังหกองค์ กำแพงแก้ว และระบุที่อยู่ 50/3 หมู่ 2 ริมแม่น้ำน่าน ตำบลท่าทอง

Thai Holiday Guide เล่าว่าวัดอยู่บนที่ตั้งของเมืองสองแคว เป็นวัดเก่าแก่ที่สุดที่ยังตั้งอยู่ในจังหวัดตามที่วิกิพีเดียอังกฤษหน้าจังหวัดก็เขียนไว้ พระประธานในวิหารปัจจุบันชื่อหลวงพ่อเพชร

วัดเจดีย์ยอดทองและวัดวิหารทอง

Thai Holiday Guide บอกว่าเจดีย์ยอดทองเป็นเจดีย์ทรงดอกบัวตูมสมัยสุโขทัยองค์เดียวที่เหลือในพิษณุโลก อยู่ราว 1 กม. ทางตะวันออกของกำแพงเมืองเก่า ริมถนนพญาเสือ ตามที่เว็บระบุ ฐานกว้าง 13.08 เมตร สูง 22.70 เมตร วิกิพีเดียอังกฤษหน้าจังหวัดเรียกเป็นวัดใหญ่สมัยสุโขทัย ส่วนวัดวิหารทอง วิกิท่องเที่ยวบอกเป็นซากวัดหลวงศตวรรษที่ 15 ตรงข้ามวัดใหญ่ข้ามแม่น้ำ เราไม่พบหน้าที่ลงเวลาเปิดของวัดวิหารทอง

ศาลหลักเมือง แม่น้ำ และกำแพงเมืองเก่า

Thai Holiday Guide บอกว่าศาลหลักเมืองอยู่ริมแม่น้ำน่านบนถนนสิงหวัฒน์ ตรงข้ามวัดใหญ่ กรมศิลปากรออกแบบและสร้างศาลปรางค์สไตล์ขอมราวปี 2550 กว้าง 16.6 เมตร สูง 10.65 เมตร เปิด 06.00-18.00 น. ฟรี วิกิท่องเที่ยวระบุว่าแบบศาลเป็นฝีมือของกรมศิลปากร และเป็นศูนย์กลางจิตใจของเมืองและจังหวัด เว็บเดียวกันแนะนำว่าไปช่วง 06.00-08.00 น. จะเห็นคนมากราบก่อนไปทำงาน และให้แต่งกายสุภาพถอดรองเท้าก่อนขึ้นฐาน

แพบ้านซึ่งเป็นสัญลักษณ์เมืองเหลือไม่กี่หลัง วิกิท่องเที่ยวบอกว่าบางหลังเป็นร้านอาหารหรือคาเฟ่ และวิกิพีเดียอังกฤษหน้าจังหวัดเขียนถึงพิพิธภัณฑ์เรือนแพที่เปิดให้เข้าชม เราไม่พบเวลาเปิดของพิพิธภัณฑ์เรือนแพที่ตรวจได้ กำแพงเมืองและคูเมืองตาม Thai Holiday Guide เหลือเป็นเนินดินและคูน้ำบางช่วงริมถนนพระร่วง ไม่ใช่จุดที่ต้องมาเพราะอย่างเดียว แต่เจอระหว่างเดินไปวัด

พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านจ่าทวีและโรงหล่อพระบูรณะไทย

ไทยโพสต์ (24 ธ.ค. 2561) เล่าว่าจ่าสิบเอก ดร.ทวี บูรณเขตต์ เก็บสะสมข้าวของมานาน สร้างอาคารพิพิธภัณฑ์หลังแรกปี พ.ศ. 2526 ขยายเป็นห้าอาคาร มีสิ่งของกว่า 1 หมื่นชิ้น เคยเปิดให้ชมฟรี แล้วเก็บ 50 บาททั้งชาวไทยและชาวต่างชาติมากว่า 10 ปี และบุตรชายบอกว่าขาดทุนทุกเดือน จึงมีการสร้างพระพุทธชินราชจำลองรุ่นหนึ่งเพื่อหาทุน KTC (ม.ค. 2568) ระบุที่อยู่ 26/138 ถนนวิสุทธิกษัตริย์ ตำบลในเมือง เก็บของเกษตรกรรม เครื่องหีบอ้อย บ่อเลี้ยงปลาพื้นถิ่น และขายของที่ระลึก วิกิพีเดียอังกฤษเล่าว่าพิพิธภัณฑ์มีของสะสมตะกร้า เครื่องปั้น และกับดักสัตว์เก่า

Thai Holiday Guide เขียนว่ามีห้าอาคารแบบไทยดั้งเดิม ป้ายสองภาษา เปิด 08.30-16.30 น. ปิดวันจันทร์ และชาวไทยจ่าย 50/25 บาท (ผู้ใหญ่/เด็ก) ส่วนชาวต่างชาติ 50 บาท โรงหล่อพระบูรณะไทยอยู่เกือบตรงข้ามบนถนนเดียวกัน ตามเว็บนี้ชมการเทสำริดลงแม่พิมพ์ดินได้ไม่เสียค่าชม แต่การหล่อไม่ได้ทำทุกวัน วิกิพีเดียอังกฤษเขียนว่าโรงหล่อเป็นแห่งเดียวในจังหวัดที่ทำงานแบบนี้ และเปิดให้เดินดูสายการผลิต เดลินิวส์ (4 ก.ย. 2569) เล่าว่าจ่าทวีได้รับเป็นศิลปินแห่งชาติปี 2566 และบ้านธรรมสถิตย์ที่ 26/32 ถนนบงกชรัตน์อุทิศ เป็นสถานเรียนรู้งานปั้นและหล่อ สอบถาม 081-886 2886

สถานที่เล็กอื่นในเมือง

ตัวอย่างเส้นทางครึ่งวันในเมือง

เส้นทางนี้เป็นการเรียงของเราจากที่ตั้งที่แหล่งให้ ไม่ใช่เส้นทางทางการ ศาลหลักเมืองอยู่ตรงข้ามวัดใหญ่ข้ามแม่น้ำตาม Thai Holiday Guide วัดราชบูรณะกับวัดนางพญาอยู่ติดกันทางใต้ของสะพานนเรศวรตามวิกิท่องเที่ยว ส่วนพระราชวังจันทน์อยู่ทางเหนือของใจกลางเมืองและแหล่งแนะนำว่าเดินไปไกล ทริป Wongnai ปี 2562 เล่าว่าไม่มีรถประจำทางผ่านจากวัดใหญ่ไปพระราชวังจันทน์ ต้องเหมาตุ๊กตุ๊กราคา 60 บาท หรือคนละ 15 บาทถ้านั่ง 4-5 คน ซึ่งเป็นราคาปี 2562 ควรถามก่อนขึ้น

ถ้าอยากให้ทันเวลา ให้ไปพระราชวังจันทน์ก่อนศูนย์ประวัติศาสตร์ปิด 16.00 น. และจำไว้ว่าศูนย์ปิดวันจันทร์ ส่วนพิพิธภัณฑ์จ่าทวีปิดวันจันทร์ตาม Thai Holiday Guide วันจันทร์จึงเหมาะกับวัดและริมน้ำเป็นหลัก

คำถามที่พบบ่อย

ราคา ตารางเวลา และกฎการเข้าเมืองเปลี่ยนได้ ตัวเลขในหน้านี้เป็นค่าประมาณ ณ ปี 2569 (2026) โปรดยืนยันกับหน้าทางการหรือผู้ให้บริการก่อนจอง พบข้อมูลล้าสมัยหรือไม่? แจ้งเรา.