ดอยขุนตาล อุโมงค์ขุนตาน สะพานขาวทาชมภู ค่าเข้า บ้านพัก

ดอยขุนตาลคือจุดที่ลำพูนบรรจบภูเขา ทางรถไฟสายเหนือลอดอุโมงค์ใต้เทือกเขาขุนตาลซึ่งเป็นรอยต่อกับลำปาง สถานีรถไฟอยู่ในเขตอุทยาน และอุทยานให้เช่าบ้านพักกับลานกางเต็นท์ผ่านระบบจองของกรมอุทยานฯ หน้านี้รวมอุทยาน อุโมงค์ สะพานขาวทาชมภู และจุดอื่นของอำเภอแม่ทาและบ้านธิที่อยู่ริมทางหลวง 11 ไว้ด้วยกัน เพราะไปต่อกันได้ในเส้นทางเดียว

เราพบข้อมูลที่ขัดกันหลายเรื่อง ที่สำคัญคือถนนเข้าอุทยานมีหรือไม่ อุโมงค์ขุนตานยังเป็นอุโมงค์รถไฟที่ยาวที่สุดในไทยหรือไม่ และตัวเลขความยาวของอุโมงค์ ซึ่งแสดงในตารางด้านล่างพร้อมแหล่ง ข้อมูลมาจากเว็บที่เปิดอ่านเมื่อ 17 ตุลาคม 2569 และเอกสาร ททท. ที่พิมพ์เมื่อมีนาคม 2560 เราไม่ได้ไปเอง ภาพรวมจังหวัดดูคู่มือเที่ยวลำพูน และที่พักดูที่พักลำพูน ซึ่งมี Gassan Khuntan และข้อมูลบ้านพักอุทยาน

ข้อมูลที่ตรวจแล้ว และสิ่งที่ยืนยันไม่ได้

แหล่งข้อมูลพูดไม่ตรงกัน

เราจึงไม่เขียนว่าอุโมงค์นี้ยาวที่สุดในไทยโดยไม่มีคำเตือน เพราะวิกิพีเดียไทยบอกว่าสถานะนั้นหมดไปแล้วในปี 2567 ข้อความของกรมอุทยานฯ และ KTC จึงอาจไม่ได้ปรับปรุง เรายังไม่เปิดเว็บทางการของการรถไฟที่ยืนยันได้ ส่วนเรื่องถนน ถ้ามาด้วยรถเองควรโทรถามอุทยานก่อน เราไม่มีแหล่งที่ตัดสินได้

ไปอย่างไร

โดยรถไฟ

เอกสาร ททท. ระบุว่าให้ลงที่สถานีรถไฟขุนตานแล้วเดินราว 1.3 กม. ถึงที่ทำการอุทยาน วิกิพีเดียอังกฤษระบุว่าสถานีอยู่ในเขตตำบลท่าปลาดุก อำเภอแม่ทา ห่างกรุงเทพฯ 683.14 กม. สูง 578 เมตร และเป็นสถานีรถไฟที่สูงที่สุดของประเทศ มีบังกะโลของการรถไฟแห่งประเทศไทยในบริเวณอุทยาน เราไม่พบตารางขบวนที่จอดที่ขุนตานหรือค่าโดยสารปีนี้ที่ตรวจได้ ควรถามการรถไฟ สายด่วน 1690 วิกิพีเดียไทยและเอกสาร ททท. ไม่ได้ระบุขบวนเช้าหรือเย็นที่เหมาะกับทริป

THE STANDARD เคยรายงานรถไฟสายสั้นเชียงใหม่-ลำพูน 3 ตู้ ราว 30 นาที ค่าโดยสาร 5 บาท ขบวน 408 ออกจากเชียงใหม่ 09.35 น. แต่ข้อความที่เราอ่านได้ไม่มีปี เรายังไม่เห็นตารางจากการรถไฟ จึงไม่ใช้เป็นตาราง

โดยรถยนต์

เอกสาร ททท. ระบุว่าใช้ทางหลวง 11 เส้นลำปาง-ลำพูนที่กม. 47 แล้วขับต่อราว 18 กม. ส่วนค่ายานพาหนะที่ทางเข้าตามระเบียบกรมอุทยานฯ คือรถยนต์ 4 ล้อ 30 บาท และจักรยานยนต์ 20 บาท ถ้า Thai Holiday Guide พูดถูกว่าไม่มีถนน ตัวเลขเหล่านี้ใช้ไม่ได้กับอุทยานนี้ ควรถามอุทยานก่อน

ในอุทยาน เส้นทางเดินและน้ำตก

เอกสาร ททท. (2560) ระบุเส้นทางเดินจากที่ทำการอุทยานดังนี้ เดินราว 1,500 เมตรถึง "จุดยุทธศาสตร์ที่ 1" ซึ่งมีบ้านพักรับรองของการรถไฟ จากนั้นอีกราว 800 เมตรถึงจุดที่ 2 ที่เป็นป่าสนเขาและมีบ้านรับรองของ ม.ร.ว. คึกฤทธิ์ ปราโมช ต่อไปอีกราว 3,600 เมตรถึงจุดที่ 3 ซึ่งมีบ้านพักมิชชันนารี และยอดสูงสุดคือม่อนสองกลอง อยู่ที่จุดที่ 4 ห่างจุดที่ 3 ราว 1 กม. ถ้ารวมระยะที่แหล่งให้ไว้ จะได้ราว 1.5 กม. ถึงจุดที่ 1 ราว 2.3 กม. ถึงจุดที่ 2 ราว 5.9 กม. ถึงจุดที่ 3 และราว 6.9 กม. ถึงม่อนสองกลอง เป็นการบวกของเราเอง ไม่ใช่ตัวเลขทางการ และเราไม่พบเวลาเดินหรือความชันจากแหล่งใด

น้ำตกตาดเหมยเป็นน้ำตกเล็กสูง 10 เมตรระหว่างจุดที่ 2 กับ 3 ตามเอกสาร ททท. เลี้ยวซ้ายที่ทางแยกราว 1,500 เมตร แล้วเดินลงหุบแม่ยอนไวราว 300 เมตร น้ำตกแม่ลองอยู่ห่างสถานีขุนตานไปทางใต้ราว 10 กม. ลงที่สถานีแม่ตานน้อยแล้วเดินราว 3 กม. เอกสารระบุว่าน้ำไหลตลอดปี ปี 2560 เป็นข้อมูลเก่า เราไม่ทราบว่าทางเดินยังใช้ได้หรือไม่

Thai Holiday Guide ว่าเส้นทางเดินไม่มีไกด์ และป้ายบางช่วงบนสันเขาไม่ชัด แนะนำให้ขอแผนที่จากศูนย์บริการ และชี้ว่ากล้วยไม้ออกดอกช่วงหนาว พ.ย.-ก.พ. กรมอุทยานฯ ระบุว่าฤดูหนาวเดือนพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์ และอุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปี 26 องศาเซลเซียส ต่ำสุดเดือนธันวาคม และสูงสุดเดือนเมษายน วิกิพีเดียอังกฤษว่าอุณหภูมิตั้งแต่ราว 5 ถึง 38 องศา

ที่พักและค่าเต็นท์

ระบบจองของกรมอุทยานฯ (ข้อมูลแก้ไขล่าสุด 5 ม.ค. 2569) แบ่งพื้นที่ที่พักเป็นโซนที่ 1 ถึง 7 เช่น โซนผากลีบบัว โซนโค้งมะขามป้อม โซนชมทิวทัศน์ ลานกางเต็นท์สองแห่ง ลานชมดาว และโซนลานสน ย.2 ซึ่งห่างที่ทำการ 3.5 กม. ตามเว็บ มีบ้านพักในรายการ 19 หลัง เช่น ขุนตาน 101 (พวงแสด) 201 (ทองกวาว) 401 (เอื้องเงิน) และ 504 (ชมดารา) ระบบแสดงอุปกรณ์เช่าเป็นที่รองนอน หมอน และถุงนอน

อัตราตามระเบียบกรมอุทยานฯ (ราชกิจจาฯ 9 ธ.ค. 2564) เป็นดังนี้

ถ้าจองบ้านพักที่เป็นบ้านพักการรถไฟ เอกสาร ททท. ระบุเบอร์การรถไฟ 02 225 6964 และ 02 220 4444 และบ้านพักมิชชันนารีติดต่อมหาวิทยาลัยพายัพ เชียงใหม่ 053 241255 ต่อ 286 ข้อมูลปี 2560 เราไม่ได้ตรวจว่ายังรับจองหรือไม่

อุโมงค์ขุนตาน

วิกิพีเดียไทยระบุว่าอุโมงค์ยาว 1,352.10 เมตร กว้าง 5.20 เมตร สูง 5.50 เมตร เป็นคอนกรีตเสริมเหล็กตลอดแนว ฝั่งเหนือสูงกว่าฝั่งใต้ราว 14 เมตร เริ่มก่อสร้าง พ.ศ. 2450 เสร็จ 2461 โดยการรถไฟหลวง โดยมีนายช่างชาวเยอรมันชื่อเอมีล ไอเซินโฮเฟอร์ควบคุม สงครามโลกครั้งที่ 1 ทำให้เขาต้องกลับประเทศ ตามเอกสาร ททท. กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธินเป็นผู้อำนวยการจนแล้วเสร็จ ภาพที่มีอยู่แสดงหลุมศพไอเซินโฮเฟอร์และภรรยาที่ทางเข้าด้านใต้ของอุโมงค์ ตามคำบรรยายภาพบน Commons

อุโมงค์ยังเป็นทางรถไฟที่ใช้งานอยู่ Thai Holiday Guide ระบุว่าห้ามเดินในอุโมงค์ และการเดินบนรางเป็นอันตราย ผู้ที่ถ่ายรูปควรยืนห่างราง KTC กล่าวถึงศาลเจ้าพ่อขุนตาลในบริเวณนี้ และเราไม่พบแหล่งที่ระบุเวลาขบวนที่ผ่านอุโมงค์

สะพานขาวทาชมภู

เว็บจังหวัดระบุว่าสะพานคอนกรีตเสริมเหล็กทรงโค้งทาสีขาว เริ่มสร้าง พ.ศ. 2461 เสร็จ พ.ศ. 2463 ปกติสะพานรถไฟสร้างด้วยเหล็ก แต่ช่วงสงครามหาเหล็กไม่ได้ เอกสาร ททท. ระบุว่ายาว 87.3 เมตร ข้ามแม่น้ำทา ตั้งอยู่ตรงข้ามวัดท่าชมภู ตำบลท่าปลาดุก และขบวนรถไฟจะถึงสะพานราว 1 ชั่วโมงก่อนถึงเชียงใหม่ตอนเช้า KTC ระบุว่าอยู่ระหว่างสถานีขุนตานและสถานีทาชมภู ห่างอุโมงค์ราว 5 กม. มีศูนย์บริการนักท่องเที่ยวและสวนดอกไม้

ทางไปตามเอกสาร ททท.: จากอำเภอแม่ทาไปตามทางหลวง 106 ทางอำเภอห้างฉัตรราว 1.5 กม. เลี้ยวขวาไปบ้านทาชมภู ผ่านโรงเรียน Ban Si Sai Mun แล้วอีกราว 1 กม. เลยบ้าน Ban Sathani (ชื่อตามเอกสารภาษาอังกฤษ) ถึงวัดท่าชมภูอยู่ทางซ้าย จอดที่ร้านทางขวาแล้วเดินต่อราว 300 เมตรไปตามราง เอกสารนี้ยังบอกว่ามีผู้ขี่จักรยานยนต์รับจ้างจากแม่ทา เส้นทางเดินติดราง เราไม่แนะนำให้เดินบนรางหรือข้ามขณะมีรถไฟ ถ้าไปควรถามร้านหรือชุมชนว่ามีจุดชมที่ปลอดภัยและเวลาที่ขบวนผ่านหรือไม่

แม่ทาและบ้านธิริมทางหลวง 11

เว็บจังหวัดและเอกสาร ททท. ใช้ชื่อ "พระพุทธรูปปางลีลา" สำหรับวัดศรีดอนชัยตรงกัน เว็บจังหวัดว่าสร้างจากศรัทธาประชาชนไทยและต่างประเทศ เอกสาร ททท. ว่าสร้างปี 1995 เพื่อถวายเนื่องในวโรกาสครองราชย์ครบ 50 ปี แต่เว็บจังหวัดไม่ระบุปี เราไม่ได้ตรวจวันเวลาเปิดของวัดเหล่านี้

แผนเที่ยวตัวอย่าง

ตารางเป็นการจัดทางของเรา ไม่ใช่โปรแกรมของแหล่งใด ระยะเวลาแต่ละช่วงเรายังไม่ได้ตรวจจากแผนที่

ข้อควรระวัง

• ทางรถไฟสายเหนือยังใช้งานอยู่ อย่าเดินหรือยืนบนรางหรือในอุโมงค์
• ค่าเข้าและค่าที่พักตามระเบียบ DNP ฉบับ 2564 อาจเปลี่ยน จองและตรวจราคาที่ระบบจองก่อน
• กลางคืนบนเขาหนาวกว่าที่ราบ (Thai Holiday Guide ว่า พ.ย.-ก.พ. หนาวจัด) เตรียมเสื้อกันหนาว
• ไม่พบประกาศปิดอุทยานหรือปรับปรุงปี 2569 ในแหล่งที่เปิดอ่าน ควรโทรสอบก่อนไปโดยเฉพาะช่วงฝนและช่วงไฟป่า

เมื่อต้องการต่อไปทางใต้ ดูลี้ น้ำตกก้อหลวงและอุทยานแห่งชาติแม่ปิง หรือกลับไปตัวเมืองที่วัดพระธาตุหริภุญชัย วัดในเมืองเก่า และป่าซางและบ้านโฮ่ง ส่วนฝั่งลำปางของอุทยานดูคู่มือลำปาง

คำถามที่พบบ่อย

ราคา ตารางเวลา และกฎการเข้าเมืองเปลี่ยนได้ ตัวเลขในหน้านี้เป็นค่าประมาณ ณ ปี 2569 (2026) โปรดยืนยันกับหน้าทางการหรือผู้ให้บริการก่อนจอง พบข้อมูลล้าสมัยหรือไม่? แจ้งเรา.